14 2 Danevelloù

EIL LEVR AN DANEVELLOÙ

 

Pennad 1

1  Salomon mab David a startaas en e ren, hag an AOTROU e Zoue a voe gantañ hag a savas anezhañ uhel-meurbet.

2  Salomon a gomzas ouzh holl Israel, ouzh ar pennoù a vilieroù hag a gantoù, ouzh ar varnerien, ouzh holl re vras Israel a-bezh, ar pennoù tadoù.

3  Salomon hag an holl vodadeg gantañ a yeas d’an uhellec’h a oa e Gabaon, rak eno e oa teltenn engalv Doue, an hini en doa graet Moizez servijer an AOTROU er gouelec’h.

4  Met David en doa degaset arc’h Doue eus Kirjad-Jearim d’al lec’h en doa kempennet, rak savet en doa eviti un deltenn e Jeruzalem.

5  An aoter arem graet gant Bezaleel mab Uri, mab Hur, a oa eno dirak tabernakl an AOTROU. Salomon hag ar vodadeg a glaskas eno…

6  Salomon a ginnigas eno dirak an AOTROU mil loskaberzh, war an aoter arem a oa dirak teltenn an engalv.

7  En noz-se, Doue en em ziskouezas da Salomon hag a lavaras dezhañ: Goulenn ar pezh a fell dit ma rofen dit.

8  Salomon a respontas da Zoue: Graet ec’h eus trugarez vras e-keñver David va zad, ha va lakaet ec’h eus da roue en e lec’h.

9  Bremañ, AOTROU Doue, ra vo sevenet ar gomz ac’h eus lavaret da Zavid va zad, rak va lakaet ec’h eus da roue war ur bobl niverus evel poultr an douar.

10  Ro din bremañ furnez ha skiant, evit ma ouezin en em ren dirak ar bobl-mañ. Rak piv a c’hellfe barn da bobl, ar bobl ken bras-mañ?

11  Ha Doue a lavaras da Salomon: Peogwir emañ kement-se ez kalon, ha ne’c’h eus ket goulennet diganin pinvidigezh, na madoù, na gloar, na marv ar re a gasa ac’hanout, na zoken deizioù niverus, met goulennet ec’h eus evidout furnez ha skiant, evit barn va fobl am eus da lakaet roue warni,

13  ar furnez hag ar skiant a zo roet dit. Me a roio dit ivez pinvidigezh, madoù ha gloar, evel ma n’o deus ket bet ar rouaned a zo bet araozout, hag evel n’o devo hini ebet war da lerc’h.

13  Hag e tistroas Salomon da Jeruzalem, eus an uhellec’h a oa e Gabaon, a-zirak teltenn an engalv, hag e renas war Israel.

14  Salomon a zastumas kirri ha marc’hegerien. Bez’ en doa mil pevar c’hant karr ha daouzek mil marc’heger, hag e lakaas anezho er c’hêrioù ma veze lec’hiet e girri, hag e Jeruzalem e-kichen ar roue.

15  Ar roue a reas d’an arc’hant ha d’an aour bezañ ken boutin e Jeruzalem ha mein, ha d’ar sedrez ken boutin ha sikamor ar blaenenn.

16  Eus an Ejipt eo e teue ar c’hezeg en doa Salomon. Ur strollad marc’hadourien a-berzh ar roue a yae d’o c’herc’hat dre lodenn evit ur priz merket.

17  Lakaat a raed da bignat ha da zont eus an Ejipt ur c’harr evit c’hwec’h kant sikl arc’hant hag ur marc’h evit kant hag hanter-kant. Degaset e vezent ivez evit holl rouaned an Hitited hag evit rouaned Siria.

 

Pennad 2

1  Salomon a zivizas sevel un ti evit anv a AOTROU, hag un ti roueel evitañ.

2  Ha Salomon a niveras dek mil den ha tri-ugent evit dougen ar bec’hioù, ha pevar-ugent mil evit benañ ar vein er menez, ha tri mil c’hwec’h kant evit eveshaat anezho.

3  Salomon a gasas da gavout Huram roue Tir, da lavarout dezhañ: Gra evidon evel ma ec’h eus graet evit David va zad, o kas dezhañ sedrez da sevel un ti evit chom ennañ.

4  Setu, emaon o vont da sevel un ti da anv an AOTROU va Doue, evit e ouestlañ dezhañ, evit ma vo lakaet da vogediñ dirazañ an ezañs a c’hwezh-vat, evit ma vo kinniget dalc’hmat dezhañ ar baraoù a ginnig, evit al loskaberzhoù d’ar mintin ha d’an abardaez, d’an deizioù sabad, d’al loarioù nevez ha da ouelioù an AOTROU hon Doue, ar pezh a vo graet da viken gant Israel.

5  An ti ez an da sevel a vo bras, rak hon Doue a zo brasoc’h eget an holl doueoù.

6  Met piv en defe ar galloud da sevel dezhañ un ti, pa ne c’hellont ket e genderc’hel an neñvoù ha neñvoù an neñvoù? Ha piv on-me evit sevel dezhañ un ti, ma ne vefe nemet da lakaat da vogediñ dirazañ?

7  Bremañ kas eta din un den ampart d’al labourioù en aour, en arc’hant, en arem, en houarn, e tane, e ruz-bev, e limestra, hag a oar kizellañ engravadurioù, evit ma vo gant tud ampart am eus ganin e Juda hag e Jeruzalem, ar re en deus kempennet David va zad.

8  Kas din ivez eus al Liban koad sedrez, sapin ha santal, rak gouzout a ran e oar da servijerien troc’hañ koad al Liban. Setu, va servijerien a vo gant da re.

9  Ra vo kempennet din koad e-leizh, rak an ti ez an da sevel a vo bras hag hollgaer.

10  Hag e roin da’z servijerien a droc’ho pe a ziskaro ar c’hoad, ugent mil kor (~ 6000 metr-diñs) gwinizh dornet, ugent mil kor heiz, ugent mil bat (~ 7000 hektolitr) gwin, ugent mil bat eoul.

11  Huram roue Tir a respontas en ur skrid a gasas da Salomon: Dre ma kar an AOTROU e bobl eo en deus da lakaet da roue warno.

12  Hag Huram a lavaras: Benniget ra vo an AOTROU Doue Israel, en deus graet an neñvoù hag an douar, en deus roet d’ar roue David ur mab fur gant skiant-varn ha meiz, a ya da sevel un ti d’an AOTROU hag un ti roueel evitañ.

13  Kas a ran dit eta un den ampart ha skiantek: Huram-Abi,

14  mab da ur vaouez eus merc’hed Dan, hag e dad a oa un den eus Tir. Mailh eo d’al labourioù en aour, en arc’hant, en arem, en houarn, e mein, e koad, e tane, e limestra, e lin fin, e ruz-bev, hag e oar kizellañ a bep seurt engravadurioù, hag ijinañ a bep seurt oberennoù arz a vo roet dezhañ d’ober. Labourat a raio gant da dud ampart ha gant tud ampart va aotrou David da dad.

15  Ha bremañ ra gaso va aotrou d’e servijerien ar gwinizh, an heiz, an eoul hag ar gwin en deus lavaret.

16  Ha ni a droc’ho koad eus al Liban, kement ha ma vo ezhomm, hag o c’hasimp dit war radelloù dre vor betek Jafo, ha te o zreuzdougo betek Jeruzalem.

17  Salomon a niveras an holl ziavaezidi a oa e bro Israel goude an niveradeg en doa graet David e dad. Kavet e voe kant tri mil hag hanter-kant c’hwec’h kant.

18  Hag e lakaas dek mil ha tri-ugent da zougen bec’hioù, pevar-ugent mil evit benañ ar vein er menez, ha tri mil c’hwec’h kant da eveshaat ar bobl o labourat.

 

Pennad 3

1  Salomon a stagas da sevel ti an AOTROU e Jeruzalem, war Venez Moria a oa bet diskouezet da Zavid e dad, el lec’h end-eeun kempennet gant David, war leur Ornan ar Jebuzad.

2  Hag e krogas da sevel d’an eil deiz eus an eil miz, er pevare bloaz eus e ren.

3  Ha setu ar sol merket gant Salomon evit sevel ti Doue: an hirder en ilinadoù a vuzul kozh, tri-ugent ilinad (~ 30 m); al ledander, ugent ilinad (~ 10 m).

4  Ar porched, dirak an ti, a oa e hirder ouzh ledander an ti, en doa ugent ilinad; hag e uhelder a oa kant ugent ilinad (~ 60 m). Goleiñ a reas anezhañ en diabarzh gant aour glan.

5  Gwiskañ a reas an ti bras a goad sapin, hag e wiskas anezhañ a aour puraet. Hag e lakaas warnañ palmezennoù ha chadennoùigoù.

6  Goleiñ a reas an ti gant mein prizius evel kinkladur. An aour a oa aour eus Parvaim.

7  Gwiskañ a reas a aour an ti, an treustoù, an treuzoù, ar mogerioù hag an dorojoù. Hag ec’h engravas cherubined war ar mogerioù.

8  Ober a reas ivez ti al lec’h santel-meurbet. E hirder a oa ugent ilinad, ouzh ledander an ti, hag e ledander a oa ugent ilinad. E wiskañ a reas a aour glan, evit c’hwec’h kant talant (~ 18 tonenn).

9  Pouez an tachoù a oa hanter-kant sikl (~ 500 g) aour. Gwiskañ a reas ivez a aour ar c’hambroù uhel.

10  E ti al lec’h santel-meurbet e reas daou cherubin, un oberenn gizellet, hag e c’holoas anezho gant aour.

11  Hirder eskell ar cherubined a oa ugent ilinad. Un askell eus unan anezho, hir a bemp ilinad (~ 2,5 m), a stoke ouzh moger an ti, hag an askell all, hir a bemp ilinad, a stoke ouzh askell ar cherubin all.

12  Hag un askell eus ar cherubin all, hir a bemp ilinad, a stoke ouzh moger an ti, hag an askell all, hir a bemp ilinad, a stoke ouzh askell ar cherubin kentañ.

13  Eskell displeget ar cherubined-se o doa un hirder a ugent ilinad. En em zerc’hel a raent en o sav war o zreid, o dremmoù troet etrezek an ti.

14  Ober a reas ar ouel gant limestra, tane, ruz-bev, ha lin fin, hag e skeudennas warni cherubined.

15  Dirak an ti e reas div golonenn a bemp ilinad ha tregont (~ 17 m) a hirder, hag an dogenn a oa war o fenn he doa pemp ilinad.

16  Ober a reas chadennoùigoù evel er santual, hag o lakaas war-grec’h ar c’holonennoù. Hag e reas kant greunadez a lakaas ouzh ar chadennoùigoù.

17  Hag e savas ar c’holonennoù dirak an templ, unan a-zehou hag eben a-gleiz. An hini dehou a anvas Jakin (= lakaet e vo gantañ), hag an hini gleiz Boaz (= ennañ an nerzh).

 

Pennad 4

1  Ober a reas ivez un aoter arem, en doa ugent ilinad a hirder, ugent ilinad a ledander, ha dek ilinad a uhelder.

2  Ober a reas ur mor e metal teuzet, en doa dek ilinad eus ur riblenn d’eben. Kelc’hiek e oa e dro, hag en doa pemp ilinad a uhelder. Ha tro-dro dezhañ e oa ur gordenn a dregont ilinad.

3  Ha dindanañ e oa dremmoù ejened tro-dro, dek dre bep ilinad, o kelc’hiañ ar mor. Bez’ e oa div renk ejened, teuzet gantañ en un deuzadenn hepken.

4  Lakaet e oa war zaouzek ejen, tri a oa troet etrezek an hanternoz, tri etrezek ar c’huzh-heol, tri etrezek ar c’hreisteiz, tri etrezek ar sav-heol. Ar mor a oa warno, o holl ziadreoù a oa troet ouzh an diabarzh.

5  E devder en doa ur palvad (~ 9 cm), e riblenn a oa evel riblenn un hanaf gant flourdiliz, hag e c’helle kenderc’hel tri mil bat (~ 100 metr-diñs).

6  Ober a reas dek kirin, hag e lakaas pemp anezho a-zehou ha pemp a-gleiz, evit gwalc’hiñ. Gwalc’hiñ a raent enno ar pezh a oa evit al loskaberzhoù. Ar mor a oa evit gwalc’hidigezh an aberzhourien.

7  Ober a reas dek kantolor aour, hervez an doare dereat, hag o lakaas en templ, pemp a-zehou ha pemp a-gleiz.

8  Ober a reas dek taol hag o lakaas en templ, pemp a-zehou ha pemp a-gleiz. Ober a reas kant hanaf aour.

9  Ober a reas leurenn an aberzhourien, al leurenn vras, hag an dorojoù evit al leurenn-se, hag e c’holoas gant arem an dorojoù-se.

10  Hag e lakaas ar mor en tu dehou, etrezek ar sav-heol, an diaraog ouzh ar c’hreisteiz.

11  Huram a reas ar podoù, ar palioù hag an hanafoù. Hag Huram a echuas da ober al labour a rae evit ar roue Salomon e ti Doue:

12  div golonenn, gant ar bolzennoù hag an togennoù a oa war benn an div golonenn, an div roued evit goleiñ div volzenn an togennoù a oa war benn ar c’holonennoù,

13  pevar c’hant greunadez evit an div roued, div renk greunadez da bep roued, evit goleiñ div volzenn an togennoù a oa war benn ar c’holonennoù,

14  ar sichennoù, hag ar c’hirinoù war ar sichennoù,

15  ur mor, hag an daouzek ejen dindanañ,

16  ar podoù, ar palioù, ar fourchetezioù, hag o holl listri; Huram-Abi a reas anezho d’ar roue Salomon, evit ti an AOTROU, en arem lufret.

17  Ar roue a lakaas da deuziñ anezho e plaenenn ar Jordan, er poull-pri etre Sukkod ha Zereda.

18  Salomon a reas an holl draoù-se en niver bras, ha ne soursied ket ouzh pouez an arem.

19  Salomon a reas ivez an holl draoù evit ti an AOTROU, an aoter aour, an taolioù a veze lakaet ar baraoù a ginnig warno,

20  ar c’hantolorioù, gant o lampoù aour glan, evit enaouiñ dirak ar santual hervez urzh,

21  ar bleuñv, al lampoù, ar gevelioù aour, eus un aour dispar,

22  ar c’hontilli, ar c’hirinoù, an tasoù, an ezañsoueroù, en aour glan. Diwar-benn digor an ti, dorojoù an diabarzh o tigeriñ d’al lec’h santel-meurbet, ha dorojoù an ti e digor an templ, a oa en aour.

 

Pennad 5

1  Evel-se e voe echuet an holl labour a reas Salomon evit ti an AOTROU. Goude-se, Salomon a zegasas ar pezh a oa bet gouestlet gant David e dad: an arc’hant, an aour hag an holl listri, a lakaas e teñzorioù ti Doue.

2  Neuze Salomon a zastumas e Jeruzalem henaourien Israel, holl bennoù ar meuriadoù, ha pennoù-tadoù mibien Israel, evit dougen arc’h emglev an AOTROU eus kêr David, a zo Sion.

3  Holl dud Israel en em zastumas e-kichen ar roue evit gouel ar seizhvet miz.

4  Holl henaourien Israel a zeuas, hag al Levited a zougas an arc’h.

5  Dougen a rejont an arc’h, teltenn an engalv, hag an holl listri santel a oa en deltenn. An aberzhourien hag al Levited a zougas anezho.

6  Ar roue Salomon hag holl vodadenn Israel dastumet en e gichen a oa dirak an arc’h, oc’h aberzhiñ deñved hag ejened, en niver ken bras ma ne c’hellent ket o c’hontañ nag o niveriñ.

7  An aberzhourien a zougas arc’h emglev an AOTROU d’e lec’h, e santual an ti, d’al lec’h santel-meurbet, dindan eskell ar cherubined.

8  Rak ar cherubined a astenne o eskell war lec’h an arc’h, hag ar cherubined a c’holoe an arc’h hag he barrennoù, a-zioc’h.

9  Ar barennoù a oa hir en doare ma veze gwelet o fennoù a-raok an arc’h dirak ar santual, met ne vezent ket gwelet a-ziavaez. Hag ez int eno betek hiziv.

10  Ne oa en arc’h nemet an div daolenn, en doa lakaet Moizez enni en Horeb, pa reas an AOTROU un emglev gant mibien Israel pa oant deuet er-maez eus an Ejipt.

11  Ha pa zeuas er-maez an aberzhourien eus al lec’h santel, rak an holl aberzhourien a oa eno o doa en em santelaet hep mirout ar c’hevrennoù,

12  ha pa en em zalc’has ouzh sav-heol an aoter al Levited, a oa kanerien, Azaf, Heman, Jedutun, hag o mibien hag o breudeur, gwisket a lin fin, gant simbalennoù, lourennoù ha telennoù, ha ganto kant ugent aberzhour o seniñ trompilhoù,

13  ha pa voe unanet, evel un den hepken, ar re a sone an trompilhoù gant ar re a gane, o reiñ da glevout o mouezhioù a-unvan evit meuliñ ha trugarekaat an AOTROU, gant son an trompilhoù, ar simbalennoù hag ar binvioù all, hag o veuliñ an AOTROU o lavarout: Rak mat eo, rak e drugarez a bad da viken! e c’hoarvezas ma voe leuniet ti an AOTROU gant ur goabrenn.

14  An aberzhourien ne c’hellent ket en em zerc’hel ennañ evit ober ar servij, en abeg d’ar goabrenn, rak gloar an AOTROU he doa leuniet ti Doue.

 

Pennad 6

1   Neuze Salomon a lavaras: An AOTROU en deus lavaret e vefe o chom en deñvalijenn.

2  Ha me am eus savet un ti evit da lojeiz, un annezlec’h evit ma vi o chom ennañ da viken!

3  Ar roue a droas e zremm, hag a vennigas holl vodadenn Israel. Holl vodadenn Israel a oa en he sav.

4  Hag e lavaras: Benniget ra vo an AOTROU Doue Israel, en deus komzet gant e c’henou ouzh David va zad, hag en deus sevenet gant e zorn ar pezh en doa lavaret evel-henn:

5  Abaoe an deiz ma em eus lakaet va fobl da zont kuit eus bro Ejipt, ne’m eus dibabet kêr ebet e-touez holl veuriadoù Israel evit sevel un ti enni, evit ma vefe va anv aze, ha ne’m eus dibabet den ebet da vezañ rener war va fobl Israel,

6  met bremañ em eus dibabet Jeruzalem evit ma vo va anv enni, ha dibabet em eus David da vezañ war va fobl Israel.

7  Ha David va zad en doa c’hoant da sevel un ti evit anv an AOTROU Doue Israel.

8  Met an AOTROU a lavaras da Zavid va zad: Pa ec’h eus bet c’hoant da sevel un ti da’m anv, ec’h eus graet mat kaout ar mennozh-se.

9  Koulskoude ne vo ket te a savo an ti-mañ, met da vab, a zeuio ac’hanout, a vo an hini a savo an ti-mañ da’m anv.

10  An AOTROU en deus sevenet e gomz en doa disklêriet. Deuet on war-lerc’h David va zad, hag azezet on war dron Israel, evel m’en doa lavaret an AOTROU, ha savet em eus an ti-mañ da anv an AOTROU Doue Israel.

11  Ha lakaet em eus ennañ an arc’h, e-lec’h m’emañ emglev an AOTROU, an hini en deus graet gant mibien Israel.

12  Hag en em zalc’has en e sav dirak aoter an AOTROU, a-dal da holl vodadenn Israel, hag ec’h astennas e zaouarn.

13  Rak Salomon en doa graet ur savenn en arem, en doa lakaet e-kreiz al leurenn; he hirder a oa pemp ilinad (~ 2,5 m), he ledander pemp ilinad, hec’h uhelder tri ilinad (~ 1,5 m). Hag en em zalc’has warni, hag e taoulinas a-dal da holl vodadenn Israel, hag ec’h astennas e zaouarn etrezek an neñvoù,

14  hag e lavaras: O AOTROU Doue Israel! N’eus Doue ebet eveldout, nag en neñvoù na war an douar, o virout an emglev hag an drugarez e-keñver da servijerien a gerzh dirazout a-greiz o holl galon.

15  Dalc’het ec’h eus e-keñver da servijer David va zad d’ar pezh az poa prometet dezhañ. Hag ar pezh ac’h eus lavaret gant da c’henoù, da zorn en deus e sevenet, evel ma weler hiziv.

16  Bremañ eta, AOTROU Doue Israel, dalc’h e-keñver da servijer David d’ar pezh az poa prometet dezhañ, o lavarout: Ne vanki ket da gavout ur warlerc’hiad dirazon azezet war dron Israel, gant ma lakaio da vibien evezh d’o hent, evit kerzhout em lezenn evel ma ec’h eus kerzhet dirazon.

17  Ha bremañ, AOTROU Doue Israel, ra vo peurc’hraet ar gomz ac’h eus disklêriet da Zavid da servijer.

18  Ha gwir e vefe e chomfe Doue war an douar gant an dud? Setu, an neñvoù, zoken neñvoù an neñvoù ne c’hellont ket da genderc’hel, pegement nebeutoc’h an ti-mañ am eus savet dit?

19  Koulskoude, AOTROU va Doue, taol evezh ouzh pedenn da servijer hag ouzh e c’houlenn, selaou ouzh ar griadenn hag ar bedenn a ra da servijer dirazout.

20  Ra vo da zaoulagad digor, deiz ha noz, war an ti-mañ, war al lec’h ma ec’h eus lavaret e vefe lakaet da anv e-barzh. Selaou ar bedenn a ra da servijer dit el lec’h-mañ.

21  Selaou goulennoù da servijer ha da bobl Israel pa bedint el lec’h-mañ, selaou anezho eus an neñvoù, eus al lec’h emaout o chom, selaou ha pardon!

22  P’en devo pec’het unan bennak a-enep e nesañ, hag e vo lakaet warnañ ober ul le evit ober dezhañ touiñ, ma teuio d’ober e le dirak da aoter en ti-mañ,

23  selaou-eñ eus an neñvoù, gra ha barn da servijerien, en ur reiñ e c’hopr d’an den fall dre lakaat e hent da gouezhañ war e benn, hag en ur reishaat an den reizh dre reiñ dezhañ hervez e reizhder.

24  Pa vo bet pilet da bobl Israel gant hec’h enebour, evit bezañ pec’het a-enep dit, mar distroont, mar roont gloar da’z anv, mar reont dit pedennoù ha goulennoù en ti-mañ,

25  selaou anezho eus an neñvoù, pardon pec’hed da bobl Israel, degas anezho d’an douar ac’h eus roet dezho ha d’o zadoù.

26  Pa vo serret an neñvoù ha ne vo ket a c’hlav, evit bezañ pec’het a-enep dit, mar pedont ac’hanout el lec’h-mañ, mar roont gloar da’z anv, mar distroont diouzh o fec’hedoù dre ma ez po kastizet anezho,

27  selaou anezho eus an neñvoù, pardon pec’hed da servijerien ha da bobl Israel, en ur gelenn dezho an hent mat, a zo ret dezho kerzhout gantañ, ha kas glav war an douar ac’h eus roet da hêrezh da’z pobl.

28  Pa vo er vro an naonegezh pe ar vosenn pe ar mergl pe an intr pe ar c’hilheien-raden pe ar preñvedigoù, pa vint sezizet en o bro hag en o dorojoù gant o enebourien, pa vo ur gouli pe ur c’hleñved bennak,

29  mar gra unan bennak pe da holl bobl Israel ur bedenn bennak pe ur goulenn bennak, mar anzav pep hini e c’houli pe e c’hlac’har hag ec’h astenn e zaouarn etrezek an ti-mañ,

30  selaou anezho eus an neñvoù, eus al lec’h emaout o chom, pardon, ha ro da bep hini hervez e holl hentoù, te hag a anavez e galon, rak te da-unan a anavez kalonoù mibien an dud.

31  Evel-se o devo doujañs ouzhit, evit kerzhout war da hentoù e-pad an holl amzer ma vevint war an douar ac’h eus roet d’hon tadoù.

32  Pa zeuio an diavaeziad ivez, an hini na vo ket eus da bobl Israel, eus ur vro bell, en abeg da’z anv bras, da’z torn kreñv ha da’z prec’h astennet, pa zeuio da bediñ d’an ti-mañ,

33  selaou anezhañ eus an neñvoù, eus al lec’h emaout o chom, ha gra kement a c’houlenno an diavaeziad-se diganit, evit ma’c’h anavezo holl bobloù an douar da anv, ma toujint ac’hanout evel da bobl Israel, ha ma ouezint ez eo da anv galvet war an ti-mañ am eus savet.

34  Pa’z aio da bobl er-maez d’ar brezel a-enep hec’h enebourien, dre an hent ma ez po kaset anezho, mar pedont ac’hanout o sellout etrezek ar gêr-mañ ac’h eus dibabet, hag etrezek an ti-mañ am eus savet da’z anv,

35  selaou eus an neñvoù o fedenn hag o goulenn, ha gra reizhder dezho.

36  P’o devo pec’het a-enep dit, rak n’eus den ha na bec’h ket, hag e vi fuloret a-enep dezho, hag e roi anezho d’o enebourien, hag e vint harluet d’ur vro bell pe dost gant ar re o devo o zapet,

37  mar deuont enno o-unan er vro ma vint harluet enni, mar pedont o kaout keuz e bro o harlu, o lavarout: Pec’het hon eus, graet hon eus an droug, en em renet hon eus gant fallentez,

38  mar distroont da’z kavout a-greiz o holl galon hag o holl ene e bro o harlu ma vint harluet enni, mar pedont o sellout etrezek o bro ac’h eus roet d’o zadoù, etrezek ar gêr-mañ ac’h eus dibabet, hag etrezek an ti-mañ am eus savet da’z anv,

39  selaou eus an neñvoù, eus al lec’h emaout o chom, o fedenn hag o goulenn, gra reizhder dezho, pardon da’z pobl he devo pec’het a-enep dit.

40  Bremañ eta, va Doue, ra vo da zaoulagad digor ha da zivskouarn evezhiek ouzh ar bedenn graet el lec’h-mañ.

41  Bremañ eta, va Doue, sav ha deus da lec’h da ziskuizh, te hag arc’h da nerzh. AOTROU Doue, ra vo da aberzhourien gwisket a silvidigezh, ha ra laouenaio da re garet mat en o eurvad.

42  AOTROU Doue, na gas ket da olevad kuit, az pez soñj eus da drugarezioù roet da Zavid da servijer.

 

Pennad 7

1  P’en doe echuet Salomon da bediñ, an tan a ziskennas eus an neñvoù hag a zevas al loskaberzh hag an aberzhoù, ha gloar an AOTROU a leunias an ti.

2  An aberzhourien ne c’hellent ket mont e-barzh ti an AOTROU, rak gloar an AOTROU he doa leuniet ti an AOTROU.

3  Holl vibien Israel a welas an tan ha gloar an AOTROU o tiskenn war an ti, hag e plegjont, o dremm d’an douar war al leur, hag e stoujont, hag e veuljont an AOTROU, o lavarout: Rak mat eo, rak e drugarez a bad da viken!

4  Ar roue hag an holl bobl a ginnigas aberzhoù dirak an AOTROU.

5  Hag ar roue Salomon a ginnigas un aberzh a zaou vil ejen warn-ugent ha kant ugent mil dañvad. Evel-se ar roue hag an holl bobl a reas dedi ti Doue.

6  An aberzhourien en em zalc’he en o c’harg, kenkoulz hag al Levited gant binvioù an AOTROU en doa graet ar roue David evit meuliñ an AOTROU, pa veule David drezo, o lavarout: Rak e drugarez a bad da viken!. An aberzhourien ivez a sone trompilhoù dirazo, hag holl Israel en em zalc’he en o sav.

7  Salomon a santelaas kreiz al leurenn a oa dirak ti an AOTROU, rak kinnig a reas eno al loskaberzhoù ha lard an aberzhoù a drugarekadennoù, rak an aoter arem graet gant Salomon ne c’helle ket kenderc’hel al loskaberzhoù, an donezonoù hag al lard.

8  Salomon a lidas ar gouel en amzer-se e-pad seizh devezh, hag holl Israel gantañ. Bez’ e oa ur vodadenn vras-meurbet, deuet adalek dor Hamad betek froud an Ejipt.

9  D’an eizhvet deiz e rejont ur vodadeg veur, rak graet o doa dedi an aoter e-pad seizh devezh hag ar gouel e-pad seizh devezh.

10  D’an trede deiz warn-ugent eus ar seizhvet miz, e kasas ar bobl kuit d’o zeltennoù, laouen ha seder en o c’halonoù, en abeg d’ar vad en doa graet an AOTROU da Zavid, da Salomon ha da Israel e bobl.

11  Salomon a echuas eta ti an AOTROU ha ti ar roue. Hag e sevenas kement tra en doa bet c’hoant d’ober en e galon e ti an AOTROU hag en e hini.

12  An AOTROU en em ziskouezas da Salomon e-pad an noz hag a lavaras dezhañ: Selaouet em eus da bedenn ha dibabet em eus al lec’h-mañ evit un ti-aberzh.

11  Pa serrin an neñvoù ha ne vo ket a c’hlav, pa c’hourc’hemennin d’ar c’hilheien-raden debriñ ar vro, pa gasin ar vosenn e-touez va fobl,

14  mar en em izela va fobl, a zo galvet va anv warni, mar pedont ha mar klaskont va dremm, mar distroont eus o hentoù fall, me a selaouo anezho eus an neñvoù, hag e pardonin o fec’hedoù, hag e yac’hain o bro.

15  Va zaoulagad a vo atav digor, ha va divskouarn a vo evezhiek ouzh ar bedenn graet el lec’h-mañ.

16  Bremañ em eus dibabet ha santelaet an ti-mañ evit ma vo va anv ennañ da viken. Va daoulagad ha va c’halon a vo ennañ da viken.

17  Ha te, mar kerzhez dirazon evel m’en deus kerzhet David da dad, oc’h ober kement a c’hourc’hemennan dit, mar mirez va reolennoù ha va barnedigezhioù,

18  e startain tron da rouantelezh, evel ma em eus prometet da Zavid da dad, o lavarout: Ne vanki ket da gavout ur warlerc’hiad da ren war dron Israel.

19  Met mar distroit, mar dilezit va reolennoù ha va gourc’hemennoù am eus lakaet dirazoc’h, ha mard it da servijañ doueoù all ha da stouiñ dirazo,

20  me a ziframmo ac’hanoc’h eus va bro am eus roet deoc’h, me a daolo pell diouzhin an ti-mañ am eus santelaet da’m anv, hag e rin dezhañ bezañ ur vojenn hag ur goapaerezh e-touez an holl bobloù.

21  An ti-mañ a zo savet ken uhel ma vo souezhet piv bennak a dremeno en e gichen, hag e lavaro: Perak en deus graet an AOTROU evel-se d’ar vro-mañ ha d’an ti-mañ?

22  Hag e vo respontet: Dre m’o deus dilezet an AOTROU, Doue o zadoù, en deus lakaet anezho da zont kuit eus bro Ejipt, ha dre m’o deus en em staget ouzh doueoù all, ha stouet dirazo ha servijet anezho. En abeg da-se eo en deus lakaet an holl boanioù-se da zont warno.

 

Pennad 8

1  Hag e c’hoarvezas, a-benn ugent vloaz, ma voe savet gant Salomon ti an AOTROU hag e di,

2  hag ivez ar c’hêrioù en doa roet Huram dezhañ. Ha Salomon a lakaas mibien Israel da chom enno.

3  Salomon a gerzhas a-enep Hamad eus Zoba, hag e tapas anezhi.

4  Sevel a reas Tadmor er gouelec’h, hag e savas an holl gêrioù a servije da diez-dastum e bro Hamad.

5  Sevel a reas Bet-Horon-Uhelañ ha Bet-Horon-Izelañ, kêrioù kreñv gant mogerioù, dorojoù ha prennoù,

6  ha Baalad, hag an holl gêrioù a servije da diez-dastum en doa Salomon, an holl gêrioù evit ar c’hirri, ar c’hêrioù evit e varc’hegerien, ha kement a c’hoantae Salomon sevel e Jeruzalem, el Liban, hag en holl vro dindan e vestroni.

7  Hag an holl bobl a vane eus an Hitited, eus an Amoreaned, eus ar Ferezianed, eus an Havianed hag eus ar Jebuziz, ar re ne oant ket eus Israel,

8  o diskennidi a oa chomet war o lerc’h er vro, ha ne oant ket bet distrujet gant mibien Israel, Salomon a sujas anezho da anerioù betek hiziv.

9  Salomon ne lezas hini ebet eus mibien Israel da vezañ evel sklav d’e labourioù, met ar re-mañ a oa tud a vrezel, pennoù eus e ofiserien, ha pennoù eus e girri hag e varc’hegerien.

10  Ar pennoù lakaet gant ar roue Salomon da eveshaat ar bobl a oa daou c’hant hanter-kant.

11  Salomon a lakaas da bignat merc’h Faraon eus kêr David d’an ti en doa savet eviti, rak lavarout a reas: Va gwreg ne vo ket o chom e ti David roue Israel, rak al lec’hioù ma’z eo aet ennañ arc’h an AOTROU a zo santel.

12  Neuze Salomon a ginnigas loskaberzhoù d’an AOTROU, war aoter an AOTROU en doa savet dirak ar porched.

13  Hag e kinnige bemdez ar pezh a oa bet gourc’hemennet gant Moizez, d’an deizioù sabad, d’al loarioù nevez, d’ar gouelioù meur, teir gwech ar bloaz: gouel ar bara hep goell, gouel ar sizhunioù, gouel al logelloù.

14  Lakaat a reas, hervez urzh David, kevrennoù an aberzhourien hervez o servijoù, hag al Levited hervez o c’hargoù, evit meuliñ hag evit servijañ dirak an aberzhourien, hervez ar servij pemdeziek, hag ar borzhierien hervez o c’hevrennoù, ouzh pep dor; rak evel-se en doa gourc’hemennet David, den Doue.

15  Ne bellajont ket diouzh gourc’hemenn ar roue diwar-benn an aberzhourien hag al Levited, evit netra ebet, nag evit an teñzorioù.

16  Evel-se e voe kempennet holl labour Salomon, betek an deiz ma voe diazezet ti an AOTROU, ha betek ma voe echuet. Hag evel-se e voe peurc’hraet ti an AOTROU.

17  Neuze Salomon a yeas da Ezion-Geber ha da Elod, war ribl ar mor, e bro Edom.

18  Huram a gasas dezhañ, dindan ren e servijerien, listri ha servijerien oc’h anavezout ar mor. Mont a rejont gant servijerien Salomon da Ofir, hag e kemerjont eno pevar c’hant hanter-kant talant (~ 13500 kg) aour, a zegasjont d’ar roue Salomon.

 

Pennad 9

1  Rouanez Seba, o vezañ klevet brud Salomon, a zeuas da Jeruzalem da amprouiñ Salomon dre luziadelloù. Un heuliad bras he doa, gant kañvaled o tougen louzoù-frondus, aour e-leizh ha mein prizius. Dont a reas da gavout Salomon, hag e komzas gantañ eus kement he doa en he c’halon.

2  Salomon a zisplegas dezhi diwar-benn he holl luziadelloù, ha ne voe netra na intentas ket Salomon ha na zisplegas ket dezhi.

3  Rouanez Seba, o welout furnez Salomon, an ti en doa savet,

4  meuzioù e daol, annezlec’hioù e servijerien, urzh ha gwiskamant a re a servije, e hanaferien hag o gwiskamant, ar grec’henn a gase da di an AOTROU, a voe holl er-maez anezhi hec’h-unan.

5  Hag e lavaras d’ar roue: Gwir eo ar pezh am eus klevet em bro diwar-benn da stad ha da furnez.

6  Ne greden ket ar pezh a lavared, betek ma’z on deuet ha ma o deus gwelet va daoulagad. Ha setu, ne oa lavaret din nemet an hanter eus da furnez vras. Tremen a rez kement am boa klevet eus da vrud.

7  Eürus eo da dud! Eürus da servijerien en em zalc’h bepred dirazout hag a selaou da furnez!

8  Ra vo benniget an AOTROU da Zoue, en deus kavet e blijadur ennout, evit da lakaat war e dron evel roue evit an AOTROU da Zoue! Dre ma kar da Zoue Israel, evit e lakaat da badout da viken, eo en deus da lakaet warno evel roue, evit ober eeunder ha reizhder.

9  Hag e roas d’ar roue kant ugent talant (~ 3600 kg) aour, louzoù-frondus e-leizh, ha mein prizius. Ha ne voe ken a louzoù-frondus evel ar re a roas rouanez Seba d’ar roue Salomon.

10  Servijerien Huram ha servijerien Salomon, ar re o doa degaset aour eus Ofir, a zegasas ivez koad santal ha mein prizius.

11  Gant ar c’hoad santal-se e reas ar roue skalieroù evit ti an AOTROU hag evit ti ar roue, ha telennoù ha lourennoù evit ar ganerien. Ne oa ket bet gwelet diagent reoù heñvel e bro Juda.

12  Ar roue Salomon a roas da rouanez Seba kement a c’hoantaas, ar pezh a c’houlennas, muioc’h eget n’he doa degaset d’ar roue, hag e tistroas hag ez eas d’he bro, hi hag he servijerien.

13  Pouez an aour a errue gant Salomon bep bloaz a oa c’hwec’h kant c’hwec’h ha tri-ugent talant (~ 20 tonenn) aour;

14  hag ouzhpenn-se e oa ar pezh a zegase ar werzherien hag ar varc’hadourien. Holl rouaned Arabia, ha gouarnourien ar broioù-se a zegase aour hag arc’hant da Salomon.

15  Ar roue Salomon a reas daou-c’hant skoed aour morzholiet, o lakaat da-se c’hwec’h kant sikl (~ 6 kg) aour evit pep skoed,

16  ha tri c’hant skoed bihanoc’h en aour morzholiet, o lakaat tri c’hant sikl (~ 3 kg) aour evit pep skoed. Ar roue a lakaas anezho e ti koad al Liban.

17  Ar roue a reas ivez un tron olifant bras, a c’holoas gant aour glan.

18  An tron en doa c’hwec’h derez, ur skabell aour staget ouzh an tron, brenkoù a bep tu d’ar gador, ha daou leon en em zalc’he e-kichen ar brenkoù.

19  Bez’ e oa ivez eno daouzek leon war ar c’hwec’h derez, a bep tu. Netra heñvel ne oa bet graet e rouantelezh ebet.

20  Holl hanafoù ar roue Salomon a oa en aour, hag holl listri ti koad al Liban a oa en aour glan. Netra ne oa en arc’hant. Ne veze graet van ebet anezhañ en deizioù Salomon.

21  Rak batimantoù ar roue a yae da Darsiz gant servijerien Huram, hag ur wech bep tri bloaz, e teue en-dro batimantoù Tarsiz da zegas aour, arc’hant, olifant, marmouzien ha pauned.

22  Evel-se ar roue Salomon a voe brasoc’h eget holl rouaned an douar, dre e binvidigezh hag e furnez.

23  Holl rouaned an douar a glaske dremm Salomon, evit klevout ar furnez en doa lakaet Doue en e galon.

24  Pep hini anezho a zegase e brof, listri arc’hant, listri aour, dilhad, armoù, louzoù-frondus, kezeg, muled, bloaz dre vloaz.

25  Salomon en doa pevar mil kraou-kezeg, kirri, ha daouzek mil marc’heger, a lakaas er c’hêrioù ma veze dalc’het e girri hag e-kichen ar roue e Jeruzalem.

26  Hag e rene war an holl rouaned adalek ar stêr betek bro ar Filistined ha betek harzoù an Ejipt.

27  Hag ar roue a reas d’an arc’hant bezañ e Jeruzalem evel ar vein, ha d’ar sedrez ken niverus hag ar sikamor a zo er blaenenn.

28  Tennet e voe kezeg evit Salomon, eus Ejipt hag eus an holl vroioù.

29  Diwar-benn nemorant oberoù Salomon, ar re gentañ hag ar re ziwezhañ, kement-se ha n’eo ket skrivet e levr Natan ar profed, hag e profediezh Akija eus Silo, hag e gweledigezh Jeedo ar gwelour, diwar-benn Jeroboam mab Nebad?

30  Salomon a renas daou-ugent vloaz e Jeruzalem war holl Israel.

31  Ha Salomon a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet e kêr David e dad. Ha Roboam e vab a renas en e lec’h.

 

Pennad 10

1  Roboam a yeas da Sichem, rak holl Israel a oa deuet da Sichem evit e lakaat da roue.

2  Pa glevas Jeroboam mab Nebad kement-se, e oa en Ejipt, e-lec’h ma oa tec’het a-zirak Salomon; neuze e tistroas eus an Ejipt.

3  Kaset e voe da c’hervel anezhañ. Jeroboam hag holl Israel a zeuas hag a gomzas ouzh Roboam o lavarout:

4  Da dad en deus lakaet warnomp ur yev pounner. Skañva bremañ kargoù kalet da dad hag ar yev pounner en deus lakaet warnomp, hag e servijimp ac’hanout.

5  Hag e lavaras dezho: Distroit da’m c’havout a-benn tri deiz; hag ar bobl a yeas kuit.

6  Ar roue Roboam a c’houlennas ali digant ar re gozh a oa bet e-kichen Salomon e dad pa oa bev, o lavarout: Peseurt respont am c’huzuilhit d’ober d’ar bobl-se?

7  Hag e respontjont dezhañ evel-henn: Mar bezez mat e-keñver ar bobl-se, mar plijez dezho, mar lavarez dezho komzoù madelezhus, e vint da servijerien da viken.

8  Met dilezel a reas an ali o doa roet dezhañ ar re gozh, hag e c’houlennas ali digant ar re yaouank o doa kresket gantañ hag en em zalc’he dirazañ.

9  Hag e lavaras dezho: Peseurt respont am c’huzuilhit d’ober d’ar bobl-se he deus komzet ouzhin o lavarout: Skañva ar yev en deus lakaet da dad warnomp?

10  Hag ar re yaouank o doa kresket gantañ a respontas o lavarout: Evel-henn e komzi ouzh ar bobl-se he deus komzet ouzhit o lavarout: Da dad en deus lakaet warnomp ur yev pounner, ha te, skañva hor yev! Respont a ri dezho: Va biz bihan a zo tevoc’h eget divgroazell va zad.

11  Va zad en deus lakaet warnoc’h ur yev pounner, met me a lakaio ho yev pounneroc’h c’hoazh. Va zad en deus kastizet ac’hanoc’h gant skourjezoù, met me a raio gant skourjezoù-kruged.

12  Tri deiz goude, Jeroboam hag an holl bobl a zeuas da gavout Roboam, evel m’en doa lavaret ar roue: Distroit da’m c’havout a-benn tri deiz

13  Ar roue a respontas dezho garv, ar roue Roboam a zilezas ali ar re gozh.

14  Hag e komzas outo hervez ali ar re yaouank, o lavarout: Va zad en deus lakaet warnoc’h ur yev pounner, met me a lakaio ho yev pounneroc’h c’hoazh. Va zad en deus kastizet ac’hanoc’h gant skourjezoù, met me a raio gant skourjezoù-kruged.

15  Ar roue ne selaouas ket ouzh ar bobl, ha kement-se a zeue a-berzh Doue, evit ma vefe sevenet ar gomz en doa lavaret an AOTROU da Jeroboam mab Nebad dre Akija eus Silo.

16  Pa welas holl Israel ne selaoue ket ar roue anezho, e respontjont d’ar roue o lavarout: Peseurt lodenn hon eus gant David? N’hon eus hêrezh ebet gant mab Jese! Pep hini d’e deltennoù, Israel! Ha bremañ, David, pourvez da’z ti! Evel-se, holl Israel a yeas d’e deltennoù.

17  Roboam a renas war ar re eus mibien Israel a oa o chom e kêrioù Juda.

18  Ar roue Roboam a gasas Hadoram, karget eus an tailhoù, met mibien Israel a labezas anezhañ gant mein, hag e varvas. Ar roue Roboam a hastas pignat war ur c’harr da dec’hout da Jeruzalem.

19  Evel-se e oa Israel en em savet a-enep ti David betek hiziv.

 

Pennad 11

1  Roboam a erruas e Jeruzalem, hag e tastumas ti Juda ha Benjamin, kant pevar-ugent mil den a vrezel dibabet, evit stourm a-enep Israel, hag evit degas ar rouantelezh en-dro dindan Roboam.

2  Met komz an AOTROU a voe disklêriet da Shemaja, den Doue, o lavarout:

3  Komz ouzh Roboam mab Salomon roue Juda, hag ouzh holl re Israel a zo e Juda hag e Benjamin, ha lavar dezho:

4  Evel-henn e komz an AOTROU: N’it ket d’ober brezel a-enep ho preudeur, distroit pep hini ac’hanoc’h d’e di, rak kement-se a zeu eus va ferzh. Hag e sentjont ouzh komzoù an AOTROU, hag e tistrojont o tilezel o stourm a-enep Jeroboam.

5  Roboam a chomas e Jeruzalem hag a savas kêrioù kreñv e Juda.

6  Sevel a reas Betlehem, Etam, Tekoa,

7  Bet-Zur, Soko, Adullam,

8  Gad, Maresha, Zif,

9  Adoraim, Lakish, Azeka,

10  Zorea, Ajalon hag Hebron, a oa kêrioù kreñv e Juda hag e Benjamin.

11  Kreñvaat a reas anezho, hag e lakaas enno gouarnourien, ha pourvezioù boued, eoul ha gwin.

12  E pep kêr e lakaas skoedoù ha goafioù, hag e reas dezho dont da vezañ kreñvoc’h-kreñvañ. Juda ha Benjamin a oa dezhañ.

13  An aberzhourien hag al Levited, en holl Israel, a zeuas d’e gavout eus o holl gornioù-bro.

14  Rak al Levited a zilezas o douaroù hag o domanioù evit dont da Juda ha da Jeruzalem, dre m’en doa o distaolet Jeroboam, gant e vibien, er-maez eus o c’hargoù a aberzhourien d’an AOTROU,

15  hag en doa lakaet aberzhourien dezhañ evit an uhellec’hioù, hag evit ar bouc’hed hag al leueoù en doa graet.

16  War o lerc’h, eus holl veuriadoù Israel, ar re en em stage en o c’halon da glask an AOTROU a zeuas da Jeruzalem, evit aberzhiñ d’an AOTROU, Doue o zadoù.

17  Hag e kreñvajont rouantelezh Juda hag e startajont Roboam mab Salomon e-pad tri bloaz, rak e-pad tri bloaz e kerzhjont war hent David ha Salomon.

18  Roboam a gemeras da wreg Mahalad merc’h Jerimod, mab David, hag Abikail merc’h Eliab, mab Jese,

19  a c’hanas dezhañ mibien: Jeush, Shemaria ha Zaham.

20  Ha goude e kemeras Maaka merc’h Absalom, a c’hanas dezhañ Abija, Atai, Ziza ha Shelomid.

21  Roboam a garas Maaka merc’h Absalom muioc’h eget e holl wragez ha serc’hed. Kemeret en doa triwec’h gwreg ha tri-ugent serc’h, hag e voe tad da eizh mab warn-ugent ha da dri-ugent merc’h.

22  Roboam a lakaas Abija mab Maaka da benn, evel rener e-touez e vreudeur, e-sell d’ober gantañ ar roue.

23  Hag e reas gant furnez, o stlabezañ e holl vibien en holl gornioù-bro Juda ha Benjamin, en holl gêrioù kreñv, hag e roas dezho bevañs gant leunder, hag e c’houlennas evito un niver bras a wragez.

 

Pennad 12

1  Pa voe startaet ar rouantelezh gant Roboam, ha pa voe deuet da vezañ kreñv, e tilezas lezenn an AOTROU, hag holl Israel gantañ.

2  D’ar pempvet bloaz eus ar roue Roboam, e pignas Shishak roue an Ejipt a-enep Jeruzalem, rak pec’het o doa a-enep an AOTROU.

3  Bez’ e oa gantañ mil daou c’hant karr ha tri-ugent mil marc’heger, hag ur bobl diniver a zeuas eus an Ejipt gantañ, Libiz, Sukkiiz hag Etiopiz.

4  Tapout a reas ar c’hêrioù kreñv a oa da Juda, hag e teuas da Jeruzalem.

5  Neuze Shemaja ar profed a zeuas da gavout Roboam ha pennoù Juda a oa dastumet e Jeruzalem, dre ma tostae Shishak, hag e lavaras: Evel-henn e komz an AOTROU: Dilezet hoc’h eus ac’hanon, ha me ivez a zilez ac’hanoc’h etre daouarn Shishak.

6  Neuze pennoù Israel hag ar roue en em izelaas, hag e lavarjont: Reizh eo an AOTROU!

7  Pa welas an AOTROU e oant en em izelaet, komz an AOTROU a voe disklêriet da Shemaja, o lavarout: En em izelaet o deus, ne zistrujin ket anezho, reiñ a rin dezho prest an tu da vezañ dieubet, ha va fulor ne vo ket skuilhet war Jeruzalem dre zorn Shishak.

8  Koulskoude e vint sujet dezhañ, evit ma ouezint petra eo servijañ ac’hanon ha servijañ rouantelezhioù ar broioù all.

9  Shishak roue an Ejipt a bignas a-enep Jeruzalem hag a gemeras teñzorioù ti an AOTROU ha teñzorioù ti ar roue. Kemer a reas holl, kemer a reas ar skoedoù aour en doa graet Salomon.

10  Ar roue Roboam a reas skoedoù arem en o lec’h, hag e lakaas anezho etre daouarn pennoù ar rederien a ziwalle dor ti ar roue.

11  Bep gwech ma’z ae ar roue da di an AOTROU, ar rederien a zeue hag a zouge anezho, ha goude o degasent en-dro e kambr ar rederien.

12  Evel-se, evel ma oa en em izelaet, kounnar an AOTROU a zistroas dioutañ, ha ne zistrujas ket anezhañ penn-da-benn. Bez’ e oa c’hoazh traoù mat e Juda.

13  Ar roue Roboam en em startaas eta e Jeruzalem, hag e renas. Ur bloaz ha daou-ugent e oa Roboam pa zeuas da roue, hag e renas seitek vloaz e Jeruzalem, ar gêr en doa dibabet an AOTROU a-douez holl veuriadoù Israel, evit lakaat enni e anv. E vamm a oa anvet Naama an Ammonadez.

14  Met ober a reas an droug, rak ne lakaas ket e galon da glask an AOTROU.

15  Diwar-benn oberoù Roboam, ar re gentañ hag ar re ziwezhañ, kement-se ha n’eo ket skrivet e levrioù Shemaja ar profed hag Iddo ar gwelour, el lignezouriezh? Bez’ e voe brezelioù dibaouez etre Roboam ha Jeroboam.

16  Ha Roboam a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet e kêr David. Hag Abija e vab a renas en e lec’h.

 

Pennad 13

1  En triwec’hvet bloaz eus ar roue Jeroboam, e teraouas Abija da ren war Juda.

2  Ren a reas tri bloaz e Jeruzalem. E vamm a oa anvet Mikaja merc’h Uriel eus Gibea. Ha brezel a voe etre Abija ha Jeroboam.

3  Abija a grogas gant ar brezel gant un arme a vrezelourien galonek, pevar c’hant mil den a zibab. Jeroboam a renkas a-enep dezhañ, evit ar brezel, eizh kant mil den a zibab, brezelourien galonek.

4  Abija en em zalc’has war-lein Menez Zemaraim, a zo e menezioù Efraim, hag e lavaras: Jeroboam hag holl Israel, selaouit-me!

5  Ha ne dleit ket gouzout en deus an AOTROU Doue Israel roet ar ren war Israel da Zavid, evit biken, dezhañ ha d’e vibien, dre un emglev didorrus?

6  Met Jeroboam mab Nebad, servijer Salomon mab David, a zo en em uhelaet hag a zo en em savet a-enep e aotrou.

7  Ha tud a netra, tud fall, a zo en em unanet gantañ, hag int o deus en em nerzhekaet a-enep Roboam mab Salomon. Roboam a oa yaouank ha tener, ha ne c’hellas ket derc’hel dirazo.

8  Ha bremañ e teu d’ho soñj derc’hel dirak rouantelezh an AOTROU, a zo etre daouarn mibien David. C’hwi a zo un niver bras, ha ganeoc’h emañ al leueoù aour en deus graet deoc’h Jeroboam evit bezañ ho toueoù.

9  Ha n’hoc’h eus ket kaset kuit aberzhourien an AOTROU, mibien Aaron, hag al Levited? Ha n’hoc’h eus ket graet deoc’h aberzhourien evel pobloù ar broadoù? Pep hini a zo deuet evit bezañ kensakret gant ur c’hole yaouank ha seizh tourz, a zo deuet da vezañ aberzhour d’ar pezh n’eo ket Doue.

10  Evidomp-ni, an AOTROU eo hon Doue, ha n’hon eus ket e zilezet. An aberzhourien a ra servij an AOTROU a zo mibien Aaron, hag al Levited a zo gant o labour,

11  o lakaat da vogediñ evit an AOTROU, bep mintin ha bep abardaez, al loskaberzhoù hag an ezañs a c’hwezh-vat. Ar baraoù a ginnig a zo renket war an daol c’hlan, hag e vez enaouet ar c’hantolor aour gant e lampoù bep abardaez. Rak mirout a reomp ar pezh a fell d’an AOTROU hon Doue e vefe miret, met c’hwi hoc’h eus e zilezet.

12  Setu, Doue hag e aberzhourien a zo ganeomp, en hor penn, hag o deus ganto an trompilhoù tregernus, evit tregerniñ a-enep deoc’h. Mibien Israel, na stourmit ket a-enep an AOTROU, Doue ho tadoù, rak ne reot ket berzh.

13  Jeroboam a lakaas ur ged d’ober un distro evit tostaat a-ziadreñv. Evel-se e oa a-dal da Juda, hag ar ged a oa a-dreñv d’ar re-mañ.

14  Re Juda a sellas eta, ha setu, o doa an emgann en a-raok hag en a-dreñv. Hag e krijont d’an AOTROU, hag an aberzhourien a sonas an trompilhoù.

15  Holl dud Juda a laoskas youc’hadennoù, ha pa youc’has tud Juda, Doue a skoas war Jeroboam hag holl Israel dirak Abija ha Juda.

16  Mibien Israel a dec’has dirak Juda, ha Doue a lakaas anezho etre o daouarn.

17  Abija hag e bobl a reas ul lazhadeg vras, hag e kouezhas pemp kant mil den a zibab eus Israel, skoet d’ar marv.

18  Mibien Israel a voe mezhekaet en amzer-se, ha mibien Juda a zeuas da vezañ kreñv, dre m’o doa en em harpet war an AOTROU, Doue o zadoù.

19  Abija a redas war-lerc’h Jeroboam, hag e tapas digantañ kêrioù: Betel hag he c’hêrioù tro-dro, Jeshana hag he c’hêrioù tro-dro, Efron hag he c’hêrioù tro-dro.

20  Jeroboam n’en doe nerzh ebet ken e-pad amzer Abija. An AOTROU a skoas warnañ, hag e varvas.

21  Abija a zeuas da vezañ galloudek. Kemer a reas pevarzek gwreg, hag en doe daou vab warn-ugent ha c’hwezek merc’h.

22  Diwar-benn nemorant oberoù Abija, e hentoù hag e gomzoù, kement-se a zo skrivet e kounskrid Iddo ar profed.

 

Pennad 14

1  Hag Abija a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet e kêr David. Hag Asa e vab a renas en e lec’h. En e amzer, ar vro a voe en diskuizh e-pad dek vloaz.

2  Asa a reas ar pezh a zo mat ha reizh dirak daoulagad an AOTROU e Zoue.

3  Lemel a reas kuit an aoterioù estren hag an uhellec’hioù, hag e torras ar peulioù hag e tiskaras an asheraoù (= doueezoù).

4  Hag ec’h urzhias da Juda klask an AOTROU, Doue o zadoù, ha mirout al lezenn hag ar gourc’hemennoù.

5  Lemel a reas eus holl gêrioù Juda an uhellec’hioù hag ar peulioù-heol. Hag ar rouantelezh a voe en diskuizh dirazañ.

6  Sevel a reas kêrioù kreñv e Juda, rak ar vro a oa en diskuizh. E-pad ar bloazioù-se ne voe ket a vrezel a-enep dezhañ, dre ma roas an AOTROU diskuizh dezhañ.

7  Lavarout a reas da Juda: Savomp ar c’hêrioù-mañ, lakaomp en-dro dezho mogerioù, tourioù, dorojoù ha prennoù, ar vro a zo c’hoazh dirazomp, dre ma hon eus klasket an AOTROU hon Doue; e glasket hon eus, ha roet en deus diskuizh deomp a bep tu. Evel-se e savjont hag e rejont berzh.

8  Asa en doa un arme eus Juda, tri c’hant mil den o tougen ar skoed hag ar goaf, hag eus Benjamin, daou c’hant pevar-ugent mil den o tougen ar skoed bihan hag o tennañ ar wareg, holl a oa brezelourien galonek.

9  Zerak an Etiopiad a yeas a-enep dezho gant un arme a ur milion a dud ha tri c’hant karr. Dont a reas betek Maresha.

10  Asa a yeas en arbenn dezhañ, hag en em renkjont evit an emgann e traonienn Zefata, e-kichen Maresha.

11  Asa a grias d’an AOTROU e Zoue hag a lavaras: AOTROU! Evidout, ken aes eo sikour ar re a zo kalz hag ar re a zo dinerzh. Sikour ac’hanomp, AOTROU hon Doue! Rak warnout ez omp en em harpet, hag ez anv ez omp deuet a-enep an engroez-mañ. Te eo an AOTROU hon Doue, ra ne drec’ho ket an den warnout!

12  An AOTROU a skoas war an Etiopiz dirak Asa ha dirak Juda, hag an Etiopiz a dec’has kuit.

13  Asa hag ar bobl a oa gantañ a redas war o lerc’h betek Gerar, hag e kouezhas kement a Etiopiz ken ne c’helljont ket saveteiñ o buhez. Rak brevet e oant bet dirak an AOTROU hag e arme, hag e voe dezouget ur breizhenn vras.

14  Skeiñ a rejont war an holl gêrioù war-dro Gerar, rak doujañs an AOTROU a oa warno. Hag e tiwiskjont an holl gêrioù-se, rak ur breizhadeg vras a oa enno.

15  Skeiñ a rejont ivez teltennoù an tropelloù, hag e tegasjont ganto deñved ha kañvaled e niver bras, ha goude e tistrojont da Jeruzalem.

 

Pennad 15

1  Spered Doue a voe war Azaria mab Obed,

2  hag ez eas da gavout Asa, hag e lavaras dezhañ: Asa hag holl Juda ha Benjamin, selaouit-me! An AOTROU a vez ganeoc’h pa vezit gantañ. Mar klaskit anezhañ, c’hwi en kavo; met mar dilezit anezhañ, eñ ho tilezo.

3  E-pad pell eo bet Israel hep an Doue gwirion, hep aberzhour o kelenn, hep lezenn,

4  met en o enkrez e tistrojont d’an AOTROU, Doue Israel, hag e glasket o deus, ha kavet eo bet ganto.

5  En amzer-se, ne oa ket a surentez er vro evit ar re a yae hag a zeue, rak trubuilhoù bras a oa e-touez holl dud ar vro.

6  Ur vroad a oa gwasket gant ur vroad all, hag ur gêr gant ur gêr all, rak Doue a drubuilhe anezho dre bep seurt enkrezioù.

7  C’hwi eta, bezit kreñv, ra ne vo ket dinerzhet ho taouarn, rak ur gopr a vo evit hoc’h oberoù.

8  Pa glevas Asa ar c’homzoù-se ha profediezh Obed ar profed, en em greñvaas, hag e lamas kuit an traoù euzhus diouzh holl vro Juda ha Benjamin, ha diouzh ar c’hêrioù en doa tapet e menez Efraim. Nevesaat a reas aoter an AOTROU a oa dirak porched an AOTROU.

9  Dastum a reas holl Juda ha Benjamin, ha re Efraim, Manase ha Simeon a oa o chom ganto, rak un niver bras eus re Israel a oa deuet dezhañ, o welout e oa an AOTROU e Zoue gantañ.

10  En em zastum a rejont eta e Jeruzalem en trede miz eus ar pemzekvet bloaz eus ren Asa.

11  Hag ec’h aberzhjont d’an AOTROU, en deiz-se, seizh kant ejen ha seizh mil dañvad, eus ar preizh o doa degaset.

12  Hag ez ejont e-barzh un emglev, evit klask an AOTROU, Doue o zadoù, a-greiz o holl galon hag o holl ene,

13  e doare ma vefe lakaet d’ar marv an holl re na glaskfent ket an AOTROU, Doue Israel, ar re vihan hag ar re vras, ar baotred hag ar plac’hed.

14  Hag e rejont le d’an AOTROU, a vouezh uhel, gant trouz ha gant son an trompilhoù hag ar shofaroù.

15  Hag holl Juda a laouenaas diwar-benn al le-se, dre m’o doa touet a-greiz o holl galon, ha m’o doa klasket an AOTROU gant o holl youl. Hag e gavet o doa, hag an AOTROU a roas diskuizh dezho a bep tu.

16  Ar roue Asa a lamas zoken digant Maaka e vamm hec’h uhelgarg, dre m’he doa graet un idol evit Ashera. Asa a ziskaras hec’h idol, en lakaas a-dammoù, hag en devas e-kichen froud Kedron.

17  Met an uhellec’hioù ne voent ket lamet kuit a-greiz Israel. Koulskoude kalon Asa a voe eeun e-pad e holl deizioù.

18  Lakaat a reas e ti Doue an traoù a oa bet santelaet gant e dad hag ar pezh en doa santelaet e-unan, arc’hant, aour ha listri.

19  Ne voe brezel ebet betek ar pempvet bloaz ha tregont eus ren Asa.

 

Pennad 16

1  Er c’hwec’hvet bloaz ha tregont eus ren Asa, Baesha roue Israel a bignas a-enep Juda, hag e savas Rama, evit herzel ouzh an dud da zont pe da vont etrezek Asa roue Juda.

2  Neuze Asa a dennas arc’hant hag aour eus teñzorioù ti an AOTROU ha ti ar roue, hag o c’hasas da Ven-Hadad roue Siria, a oa o chom e Damask, en ur lavarout:

3  Bez’ ez eus un emglev etre te ha me, evel ma oa etre va zad ha da hini. Setu e kasan dit arc’hant hag aour, kae, torr da emglev gant Baesha roue Israel, evit ma pellaio diouzhin.

4  Ben-Hadad a selaouas ouzh ar roue Asa, hag e kasas pennoù e arme a-enep kêrioù Israel. Hag e skojont war Ijon, Dan, Abel-Maim, hag holl dastumlec’hioù kêrioù Neftali.

5  Adalek ma ouezas-se Baesha, e paouezas da sevel Rama, hag ec’h ehanas e labour.

6  Neuze ar roue Asa a gemeras gantañ holl Juda, hag e kasjont ar vein hag ar c’hoad eus Rama, a lakae Baesha da sevel. Ganto e savas Geba ha Mizpa.

7  En amzer-se Hanani ar gwelour a zeuas da gavout Asa roue Juda, hag e lavaras dezhañ: Dre ma’z out en em harpet war roue Siria ha ma ned out ket harpet war an AOTROU da Zoue, arme roue Siria he deus tec’het diouzh da zorn.

8  An Etiopiz hag al Libiz, ha ne oant ket un arme vras-meurbet, gant kirri ha marc’hegerien niverus? Met dre ma ec’h eus en em harpet war an AOTROU, lakaet en deus anezho etre da zaouarn.

9  Rak daoulagad an AOTROU a astenn o sell war an holl zouar, evit kreñvaat a re a zo o c’halon a-grenn dezhañ. Graet ec’h eus evel un den diskiant diwar-benn kement-se, hag ez po brezelioù en amzer da zont.

10  Asa a voe kounnaret a-enep ar gwelour, hag e lakaas anezhañ en toull-bac’h, rak fuloret e oa en e enep diwar-benn-se. Asa a wallgasas ivez darn eus ar bobl er mare-se.

11  Diwar-benn oberoù Asa, ar re gentañ hag ar re ziwezhañ, kement-se a zo skrivet e levr rouaned Juda hag Israel.

12  En navet bloaz ha tregont eus e ren, Asa a voe klañv eus e dreid, hag e gleñved a oa gwall c’harv. Koulskoude, en e gleñved ne glaskas ket an AOTROU, met ar vezeien.

13  Hag Asa a c’hourvezas gant e dadoù, hag e varvas er c’hentañ bloaz ha daou-ugent eus e ren,

14  hag e voe sebeliet er bez en doa kleuzet evitañ e kêr David. Gourvezet e voe war ur gwele leuniet a louzoù-frondus hag a c’hwezhioù-mat kempennet hervez arz ar frondour, hag e voe devet evitañ un niver bras-meurbet anezho.

 

Pennad 17

1  Ha Jozafad e vab a renas en e lec’h, hag hemañ en em greñvaas a-enep Israel.

2  Lakaat a reas strolladoù en holl gêrioù kreñv Juda, ha gwarnizonoù e bro Juda hag e kêrioù Efraim a oa bet tapet gant Asa e dad.

3  An AOTROU a voe gant Jozafad, dre ma kerzhas war hentoù kentañ David e dad, ha na glaskas ket ar Baaloù.

4  Rak klask a reas Doue e dad, hag e kerzhas en e c’hourc’hemennoù, ha nann hervez ar pezh a rae Israel.

5  An AOTROU a startaas ar rouantelezh etre e zaouarn, hag holl Juda a zegase profoù da Jozafad, hag en doe pinvidigezhioù ha gloar e-leizh.

6  Hag e galon a greskas e hentoù an AOTROU, hag e lamas c’hoazh diouzh Juda an uhellec’hioù hag an asheraoù (= doueezoù).

7  En trede bloaz eus e ren e kasas e atebeien Benhail, Abdia, Zakaria, Netaneel ha Mikaja da gelenn e kêrioù Juda.

8  Ha ganto e kasas al Levited Shemaja, Netania, Zebadia, Asael, Shemiramod, Jonatan, Adonija, Tobija ha Tob-Adonija, Levited, hag an aberzhourien Elishama ha Joram.

9  Kelenn a rejont e Juda, o kaout ganto levr lezenn an AOTROU. Ober a rejont tro holl gêrioù Juda, hag e kelennjont ar bobl.

10  Doujañs an AOTROU a voe war holl rouantelezhioù ar broioù a oa en-dro da Juda, ha ne rejont ket brezel da Jozafad.

11  Ar Filistined a zegasas da Jozafad profoù hag ur c’hinnig en arc’hant. An Arabed a zegasas dezhañ loened, seizh mil seizh kant tourz ha seizh mil seizh kant bouc’h.

12  Evel-se e teuas Jozafad da vezañ bras-kenañ. Hag e savas e Juda kreñvlec’hioù ha kêrioù a servije da diez-dastum.

13  Ober a reas labourioù bras e kêrioù Juda, hag e oa tud a vrezel, stourmerien galonek, e Jeruzalem,

14  ha setu o niveradeg, hervez tiez o zadoù. Pennoù milieroù eus Juda: Adna ar penn, gant tri c’hant mil brezelour kalonek;

15  en e gichen, Jokanan ar penn, gant daou c’hant pevar-ugent mil den;

16  en e gichen, Amasia mab Zikri, a oa en em ginniget a-youl-vat d’an AOTROU, gant daou c’hant mil brezelour kalonek.

17  Eus Benjamin: Eliada, brezelour kalonek, gant daou c’hant mil den o tougen ar wareg hag ar skoed;

18  en e gichen, Jehozabad, gant pevar-ugent mil den harnezet evit ar brezel.

19  Ar re-se a servije ar roue, ouzhpenn ar re en doa lakaet ar roue er c’hêrioù kreñv en holl Juda.

 

Pennad 18

1  Jozafad en doe pinvidigezhioù ha gloar e-leizh, hag en em unanas dre zimeziñ gant Akab.

2  Hag a-benn un nebeud bloavezhioù e tiskennas da gavout Akab e Samaria. Akab a lazhas evitañ hag evit ar bobl a oa gantañ un niver bras a zeñved hag a ejened, hag ec’h alias anezhañ da bignat a-enep Ramod-Galaad.

3  Akab roue Israel a lavaras da Jozafad roue Juda: Hag e teui ganin a-enep Ramod-Galaad? Hag e respontas dezhañ: Me eveldout, ha va fobl evel da bobl, ni a yelo ganit d’ar brezel.

4  Ha Jozafad a lavaras da roue Israel: Goulennata da gentañ, me az ped, komz an AOTROU.

5  Roue Israel a zastumas pevar c’hant profed, hag e lavaras dezho: Ha mont a raimp d’ar brezel a-enep Ramod-Galaad pe ned in ket? Hag e respontjont: Pign, rak Doue a lakaio anezhi etre daouarn ar roue.

6  Met Jozafad a lavaras: Ha n’eus ket amañ profed d’an AOTROU ken, evit ma c’houlennatafemp anezhañ?

7  Roue Israel a lavaras da Jozafad: C’hoazh ez eus un den a c’heller goulenn ali d’an AOTROU drezañ, met e gasaat a ran, rak ne vez profedet gantañ mad ebet diwar va fenn, met atav an droug: Mika mab Jimla eo. Jozafad a lavaras: Ra ne gomzo ket ar roue evel-se!

8  Neuze roue Israel a c’halvas ur spazhad hag a lavaras dezhañ: Laka buan Mika mab Jimla da zont.

9  Roue Israel ha Jozafad roue Juda a oa azezet, pep hini war e dron, gwisket gant o dilhad, hag e oant azezet war al leur-gêr e-tal dor Samaria, hag an holl brofeded a oa o profediñ dirazo.

10  Sedesia mab Kenaana, o vezañ graet kerniel houarn dezhañ, a lavaras: Evel-henn e komz an AOTROU: Gant ar c’herniel-mañ e vounti ar Siriz betek o distrujañ.

11  Hag an holl brofeded a lavare an hevelep profediezh, o lavarout: Pign da Ramod-Galaad hag e ri berzh, hag an AOTROU a lakaio anezhi etre daouarn ar roue.

12  Ar c’hannad a oa aet da c’hervel Mika a gomzas outañ o lavarout: Setu, ar brofeded a lavar holl, a c’henoù unvan, traoù mat d’ar roue; mar plij, ra vo eta da gomz heñvel ouzh o re, ha disklêr ar mad!

13  Ha Mika a lavaras: An AOTROU a zo bev! Me a zisklêrio ar pezh a lavaro va Doue.

14  Dont a reas eta etrezek ar roue, hag ar roue a lavaras dezhañ: Mika, ha mont a raimp d’ar brezel a-enep Ramod-Galaad pe ned in ket? Hag e respontas: Pignit, hag e reot berzh, lakaet e vint etre ho taouarn.

15  Ar roue a lavaras dezhañ: Pet gwech e pedin ac’hanout da lavarout din nemet ar wirionez en anv an AOTROU?

16  Hag e respontas: Gwelet em eus holl Israel a-stlabez dre ar menezioù, evel un tropell deñved hep mesaer, hag an AOTROU en deus lavaret: An dud-se n’o deus mestr ebet, ra zistroio pep hini d’e di e peoc’h.

17  Roue Israel a lavaras da Jozafad: Ha ne’m eus ket lavaret dit, ne vez profedet gantañ mad ebet diwar va fenn, met an droug?

18  Hag e lavaras: Setu perak, selaouit ger an AOTROU: Gwelet em eus an AOTROU azezet war e dron, hag holl arme an neñvoù en em zalc’he a-zehou hag a-gleiz dezhañ.

19  An AOTROU a lavaras: Piv a douello Akab roue Israel, evit ma pigno ha ma varvo e Ramod-Galaad? Unan a respontas en un doare hag egile en un doare all.

20  Ur spered a zeuas a-raok d’en em zerc’hel dirak an AOTROU, hag e lavaras: Me a douello anezhañ. An AOTROU a lavaras: Penaos?

21  Hag e respontas: Mont a rin hag e vin ur spered a c’haou e genoù e holl brofeded. An AOTROU a lavaras: E douellañ a ri, hag e teui a-benn outañ. Kae er-maez ha gra evel-se.

22  Bremañ eta, setu, an AOTROU en deus lakaet ur spered a c’haou e genoù da brofeded, hag an AOTROU en deus disklêriet droug a-enep dit.

23  Neuze Sedesia mab Kenaana a dostaas hag a skoas gant Mika war e jod, en ur lavarout: Dre beseurt hent eo pellaet Spered an AOTROU diouzhin evit komz ouzhit?

24  Mika a respontas: Kement-se a weli en deiz ma’z i eus kambr da gambr evit kuzhat.

25  Neuze roue Israel a lavaras: Kemerit Mika ha kasit-eñ da Amon, gouarnour ar gêr, ha da Joaz, mab ar roue,

26  ha lavarit: Evel-henn en deus lavaret ar roue: Lakait an den-mañ en toull-bac’h, ha bevit-eñ gant bara ar glac’har ha dour ar glac’har, betek ma tistroin e peoc’h.

27  Mika a respontas: Mar distroez e peoc’h, an AOTROU n’en deus ket komzet ouzhin. Hag e lavaras: Selaouit, c’hwi holl bobloù!

28  Roue Israel ha Jozafad roue Juda a bignas a-enep Ramod-Galaad.

29  Roue Israel a lavaras da Jozafad: Me a dreuzwisko evit mont d’ar brezel, ha te a wisko da zilhad. Ha roue Israel a dreuzwiskas, hag ez ejont d’ar brezel.

30  Roue Siria en doa roet un urzh da bennoù e girri, o lavarout: Na stourmit nag a-enep ar re vihan nag a-enep ar re vras, met hepken a-enep roue Israel.

31  Pa welas pennoù ar c’hirri Jozafad, e lavarjont: Roue Israel eo! Hag e teuint en-dro dezhañ evit e argadiñ. Jozafad a grias, hag an AOTROU a sikouras anezhañ, ha Doue o fellaas dioutañ.

32  Pa welas pennoù ar c’hirri ne oa ket roue Israel, e tistrojont dioutañ.

33  Neuze un den a dennas gant e wareg dre zegouezh, hag e tizhas roue Israel etre ar juntoù hag an hobregon. Ar roue a lavaras d’an hini a rene e garr: Distro ha kas ac’hanon er-maez eus an emgannlec’h, rak gloazet on.

34  Hag en deiz-se ar stourm a voe garv. Roue Israel a chomas en e garr, a-dal d’ar Siriz, betek an abardaez. Hag e varvas war-dro pa guzhas an heol.

 

Pennad 19

1  Jozafad roue Juda a zistroas e peoc’h d’e di e Jeruzalem.

2  Jehu mab ar gwelour Hanani a yeas en arbenn d’ar roue Jozafad, hag e lavaras dezhañ: Hag eo ret sikour un den fall? Enebourien an AOTROU eo a garez? En abeg da-se an AOTROU a zo kounnaret a-enep dit.

3  Koulskoude traoù mat a vez kavet ennout, rak lamet ec’h eus an asheraoù (= doueezoù), hag out en em staget ez kalon da glask Doue.

4  Ha Jozafad a chomas e Jeruzalem. Ha mont a reas a-nevez e-touez ar bobl, adalek Beer-Sheba betek menez Efraim, hag e tistroas anezho d’an AOTROU, Doue o zadoù.

5  Lakaat a reas barnerien er vro, en holl gêrioù kreñv Juda, e pep kêr.

6  Hag e lavaras d’ar varnerien: Eveshait ouzh ar pezh a reot, rak ne vo ket evit un den e varnot, met evit an AOTROU, a vo ganeoc’h pa varnot.

7  Bremañ ra vo doujañs an AOTROU warnoc’h. Taolit evezh ouzh ar pezh a reot, rak n’eus ket a zireizhder en AOTROU hon Doue, ne ra van eus diavaez an den, nag eus degemeridigezh a brofoù.

8  Jozafad a lakaas ivez e Jeruzalem Levited, aberzhourien ha pennoù tadoù Israel, evit ar varnedigezh hervez an AOTROU, hag evit ar breutadegoù a zistrofe da Jeruzalem.

9  Hag e roas urzhioù dezho, o lavarout: Ober a reot gant doujañs an AOTROU, gant fealded hag eeunder a galon.

10  Evit an holl gaozioù a zeuio dirazoc’h, a-berzh ho preudeur a zo o chom en o c’hêrioù, etre gwad ha gwad, lezenn ha gourc’hemenn, reolennoù ha barnedigezhioù, e sklêrijennot anezho evit na vint ket kablus dirak an AOTROU, ha na vo ket a gounnar warnoc’h ha war ho preudeur. Evel-se e reot, ha ne viot ket kavet kablus.

11  Ha setu, Amaria an aberzhour-meur a zo lakaet warnoc’h evit holl aferoù an AOTROU, ha Zebadia mab Ismael, priñs ti Juda, evit holl aferoù ar roue, hag evel skribed hoc’h eus al Levited dirazoc’h. Bezit kreñv ha grit evel-se. An AOTROU a vo gant an den a ra vad.

 

Pennad 20

1  Goude an traoù-se, mibien Moab ha mibien Ammon, rak ganto e oa an Ammoniz, a zeuas a-enep Jozafad evit ober brezel dezhañ.

2  Hag e teuas tud da gomz da Jozafad o lavarout: Dont a ra a-enep dit un engroez bras eus an tu all d’ar mor, eus Siria. Ha setu ez int en Hazazon-Tamar, hag a zo En-Gedi.

3  Jozafad en doe aon, hag en em lakaas da glask an AOTROU, hag ur yun a embannas evit holl Juda.

4  Juda en em zastumas evit goulenn sikour digant an AOTROU. Dont a rejont eus holl gêrioù Juda da glask an AOTROU.

5  Jozafad en em zalc’has e-kreiz bodadeg Juda ha Jeruzalem e ti an AOTROU, dirak al leurenn nevez,

6  hag e lavaras: AOTROU, Doue hon tadoù, ha n’out ket Doue en neñvoù? Ha n’out ket an hini a ren war holl rouantelezhioù ar broadoù? Ha n’emañ ket ez torn an nerzh hag ar galloud, e doare na c’hell den herzel ouzhit?

7  Ha n’eo ket te, hon Doue, an hini en deus diberc’hennet tud ar vro-mañ dirak da bobl Israel, hag en deus he roet da viken da lignez Abraham, a gare ac’hanout?

8  Chomet int enni, ha savet o deus dit enni ur santual evit da anv, en ur lavarout:

9  Mar deu warnomp ur gwalleur bennak, ar c’hleze, ar varnedigezh, ar vosenn pe an naonegezh, en em zalc’hin dirak an ti-mañ ha dirazout, rak da anv a zo en ti-mañ, hag e c’harmimp etrezek ennout en hon estrenvan, ha te a selaouo hag a zieubo!

10  Bremañ, setu mibien Ammon ha Moab, hag ar re eus menez Seir, ha na’z poa ket lezet mibien Israel da vont en o zouez pa zeuent eus bro Ejipt, hag e tistrojont diouto ha n’o deus ket o distrujet,

11  setu e paeont ac’hanomp en ur zont da gas ac’hanomp kuit eus da hêrezh, ac’h eus hol lakaet da berc’hennañ.

12  O hon Doue! Ha ne varni ket anezho? N’eus ket a nerzh ennomp dirak an niver bras-mañ a zeu a-enep deomp, ha n’ouzomp ket petra ober, met hon daoulagad a zo warnout.

13  Holl Juda en em zalc’he dirak an AOTROU, gant o ziegezhioù, o gwragez hag o bugale.

14  Neuze Spered an AOTROU a voe war Jakaziel mab Zakaria, mab Benaja, mab Jeiel, mab Matania, a-douez mibien Azaf, e-kreiz ar vodadeg,

15  hag e lavaras: C’hwi, holl Juda ha tud Jeruzalem, ha te roue Jozafad, bezit evezhiek! Evel-henn e komz an AOTROU deoc’h: N’ho pet ket aon ha na spontit ket dirak an engroez bras-se, rak ne vo ket deoc’h da vrezeliñ, met da Zoue.

16  Diskennit warc’hoazh a-enep dezho. Setu e vint o pignat dre grec’hienn Ziz, hag e kavot anezho e penn an draonienn, dirak gouelec’h Jeruel.

17  Ne vo ket deoc’h da stourm a-enep dezho, kit hag en em zalc’hit eno, ha gwelit ar silvidigezh ez a an AOTROU da reiñ deoc’h. Juda ha Jeruzalem, n’ho pet ket aon ha na spontit ket! Warc’hoazh, kit en arbenn dezho, hag an AOTROU a vo ganeoc’h.

18  Neuze Jozafad a stouas, e zremm d’an douar, hag holl Juda ha tud Jeruzalem a gouezhas dirak an AOTROU, oc’h azeuliñ an AOTROU.

19  Al Levited a-douez mibien ar Gehatiz hag a-douez mibien ar Gorahiz a savas evit meuliñ an AOTROU Doue Israel, a vouezh kreñv hag uhel.

20  Ha mintin mat e savjont hag ez ejont etrezek gouelec’h Tekoa. Hag evel ma’z aent, Jozafad en em zalc’has eno hag a lavaras: Juda ha tud Jeruzalem, selaouit-me! Kredit en AOTROU ho Toue, hag e viot e surentez. Kredit e brofeded, hag e reot berzh.

21  Hag, o vezañ kemeret kuzul digant ar bobl, e lakaas kanerien d’an AOTROU evit meuliñ e veurded santel; o kerzhout dirak an arme, e lavarent: Meulit an AOTROU, rak e drugarez a bad da viken!

22  D’an ampoent ma krogjont gant ar c’han hag ar veuleudi, an AOTROU a lakaas pechoù a-enep mibien Ammon, Moab ha re eus menez Seir, a zeue a-enep Juda. Hag e voent pilet.

23  Mibien Ammon ha Moab en em savas a-enep tud menez Seir, evel evit o lakaat da verz hag o distrujañ. Ha p’o doe echu gant tud Seir, en em sikourjont an eil egile d’en em zistrujañ kenetrezo.

24  Pa erruas Juda war an uhelenn a-belec’h e vez gwelet ar gouelec’h, e selljont etrezek an engroez-se, ha setu, e oa korfoù marv war an douar, hep ma oa tec’het unan anezho.

25  Evel-se Jozafad hag e bobl a zeuas da gemer o freizh, hag e kavjont e-touez ar c’horfoù marv pinvidigezhioù e-leizh ha traoù prizius, hag e kemerjont kement, ken ne voent ket evit o dougen. Hag e voent tri devezh o tastum ar preizh, rak bras e oa.

26  D’ar pevare deiz en em zastumjont e traonienn ar Beraka (= Bennozh), rak eno e vennigjont an AOTROU. Setu perak eo bet anvet al lec’h-se, betek hiziv, traonienn ar Beraka.

27  Hag holl dud Juda ha Jeruzalem, Jozafad ouzh o fenn, a yeas gant levenez da zistreiñ da Jeruzalem. Rak an AOTROU en doa roet levenez dezho diwar-benn o enebourien.

28  Mont a rejont da Jeruzalem gant lourennoù, telennoù ha trompilhoù, betek ti an AOTROU.

29  Doujañs Doue a voe war holl rouantelezhioù ar broioù-se, pa glevjont en doa stourmet an AOTROU a-enep enebourien Israel.

30  Evel-se rouantelezh Jozafad a voe sioul, hag e Zoue a roas dezhañ diskuizh a-bep tu.

31  Jozafad a renas eta war Juda. Pemp bloaz ha tregont e oa Jozafad pa zeuas da roue, hag e renas pemp bloaz warn-ugent e Jeruzalem. E vamm a oa anvet Azuba merc’h Shilki.

32  Kerzhout a reas war hent Asa e dad ha ne zistroas ket diwarnañ, oc’h ober ar pezh a zo reizh dirak daoulagad an AOTROU.

33  Koulskoude an uhellec’hioù ne voent ket lamet, hag ar bobl n’he doa ket troet he c’halon etrezek Doue o zadoù.

34  Diwar-benn nemorant oberoù Jozafad, ar re gentañ hag ar re ziwezhañ, kement-se a zo skrivet e kounskrid Jehu mab Hanani, lakaet e levr rouaned Israel.

35  Goude-se, Jozafad roue Juda a unanas gant Akazia roue Israel, a oa fall e vuhezegezh.

36  Unaniñ a reas gantañ evit ober listri, evit mont da Darsiz, hag e rejont listri en Ezion-Geber.

37  Neuze Eliezer mab Dodava, eus Maresha, a brofedas a-enep Jozafad, o lavarout: Dre ma ec’h eus en em unanet gant Akazia, an AOTROU en deus distrujet da oberenn. Hag al listri a voe bruzunet, ha ne c’helljont ket mont da Darsiz.

 

Pennad 21

1  Ha Jozafad a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet gant e dadoù e kêr David. Ha Joram e vab a renas en e lec’h.

2  Bez’ en doa breudeur, mibien Jozafad: Azaria, Jehiel, Zakaria, Azaria, Mikael ha Shefatia. An holl re-se a oa mibien Jozafad roue Israel.

3  O zad en doa roet dezho profoù bras, arc’hant, aour ha traoù prizius, gant kêrioù kreñv e Juda. Met ar rouantelezh en doa roet da Joram, dre ma oa ar c’hentañ-ganet.

4  Pa voe savet Joram war rouantelezh e dad, ha ma voe kreñv, e lazhas gant ar c’hleze e holl vreudeur hag hiniennoù eus pennoù Israel.

5  Daou vloaz ha tregont e oa Joram pa zeuas da roue, hag e renas eizh vloaz e Jeruzalem.

6  Kerzhout a reas war hent rouaned Israel, evel m’en doa graet ti Akab, rak merc’h Akab a oa e wreg, hag e reas ar pezh a zo fall dirak daoulagad an AOTROU.

7  Koulskoude en abeg d’an emglev en doa graet gant David, ne fellas ket d’an AOTROU distrujañ ti David, hervez ar gomz en doa lavaret da reiñ ul lamp dezhañ ha d’e vibien, da viken.

8  En e amzer, Edom en em savas a-enep aotrouniezh Juda, hag e lakajont warno ur roue.

9  Joram en em lakaas da gerzhout gant e ofiserien hag e holl girri; o vezañ savet en noz, e pilas an Edomiz a oa en-dro dezhañ, hag holl bennoù ar c’hirri.

10  Koulskoude en em savet eo Edom a-enep aotrouniezh Juda betek hiziv. En amzer-se ivez en em savas Libna a-enep e aotrouniezh, dre m’en doa dilezet an AOTROU, Doue e dadoù.

11  Ober a reas ivez uhellec’hioù war menezioù Juda, hag e lakaas tud Jeruzalem da c’hastaouiñ, hag e vountas ivez re Juda da gement-se.

12  Neuze e voe degaset ur skrid dezhañ a-berzh ar profed Elia, o lavarout: Evel-henn e komz an AOTROU, Doue David da dad: Dre ma ne’c’h eus ket kerzhet war hent Jozafad da dad, na war hent Asa roue Juda,

13  met ma ec’h eus kerzhet war hent rouaned Israel, en ur lakaat Juda ha tud Jeruzalem da c’hastaouiñ evel m’en deus graet ti Akab, dre ma ec’h eus zoken lazhet da vreudeur, tiegezh da dad, a oa gwelloc’h egedout,

14  setu, emañ an AOTROU o vont da skeiñ gant da bobl, da vibien, da wragez ha da holl vadoù dre walennoù bras,

15  ha te az po kleñvedoù, dre boanioù ez pouzelloù, betek ma teuio er-maez da vouzelloù en abeg d’ar c’hleñved a gresko a zeiz da zeiz.

16  An AOTROU a vountas a-enep Joram spered ar Filistined hag an Arabed a oa o chom e-kichen Etiopia.

17  Pignat a rejont eta a-enep Juda, ec’h argadjont hag e preizhjont an holl binvidigezhioù en em gave e ti ar roue, hag e tegasjont ivez e vibien hag e wragez, e doare ma ne chomas mab ebet gantañ, nemet Joakaz, an hini yaouankañ eus e vibien.

18  Goude kement-se, an AOTROU a skoas gantañ en e vouzelloù, gant ur c’hleñved dibareüs.

19  Hag e c’hoarvezas, a-benn ur pennad amzer, e diwezh an eilvet bloaz, ma teuas er-maez e vouzelloù en abeg d’ar c’hleñved, hag e varvas e poanioù bras. E bobl ne lakaas ket da zeviñ warnañ louzoù-frondus, evel ma oa bet graet war e dadoù.

20  Daou vloaz ha tregont e oa a pa zeuas da roue, hag e renas eizh vloaz e Jeruzalem. Mont a reas kuit hep ma voe keuz dezhañ, hag e voe sebeliet e kêr David, met nann e bezioù ar rouaned.

 

Pennad 22

1  Tud Jeruzalem a lakaas da roue en e lec’h Akazia, an hini yaouankañ eus e vibien, rak ar vandenn a oa deuet d’ar c’hamp gant an Arabed he doa lazhet an holl re goshañ. Evel-se e renas Akazia mab Joram, roue Juda.

2  Daou vloaz ha daou-ugent e oa Akazia pa zeuas da roue, hag e renas ur bloaz e Jeruzalem. E vamm a oa anvet Atalia merc’h Omri.

3  Kerzhet en deus war hent ti Akab, rak e vamm a oa e guzulierez evit ar fallagriezh.

4  Ober a reas ar pezh a zo fall dirak daoulagad an AOTROU, evel ti Akab, dre ma voent e guzulierien goude marv e dad, evit e goll.

5  Bountet dre o c’huzulioù, ez eas zoken gant Joram mab Akab, roue Israel, d’ar brezel da Ramod-Galaad a-enep Hazael roue Siria. Hag ar Siriz a skoas war Joram.

6  Hemañ a zistroas da Jizreel evit pareañ, en abeg d’ar gloazioù o doa bet graet dezhañ e Rama, pa stourme a-enep Hazael roue Siria. Azaria (pe Akazia) mab Joram, roue Juda, a ziskennas da welout Joram mab Akab da Jizreel, dre ma oa klañv.

7  Hag e voe evit e goll, en em gave a-berzh Doue, e teuas Akazia da gichen Joram. Pa voe erruet, ez eas gant Joram a-enep Jehu mab Nimshi, an hini olevet gant an AOTROU evit distrujañ ti Akab.

8  Evel ma sevene Jehu ar varnedigezh war di Akab, e kavas pennoù Juda ha mibien breudeur Akazia a oa e servij Akazia, hag e lazhas anezho.

9  Klask a reas Akazia, a oa kuzhet e Samaria. Tapet e voe ha degaset etrezek Jehu, hag e voe lakaet d’ar marv. Hag e voe sebeliet, rak lavaret e voe: Mab Jozafad eo, an hini en deus klasket AOTROU eus kreiz e galon. Ha ne voe den ken eus ti Akazia a vefe gouest da ren.

10  Atalia mamm Akazia, o welout e oa marv he mab, a savas hag a lazhas hol lignez roueel e ti Juda.

11  Met Joshabead, merc’h ar roue, a gemeras Joaz mab Akazia, hag e laeras anezhañ a-douez mibien ar roue a lakaed d’ar marv, hag e lakaas anezhañ gant e vagerez e sal ar gweleoù. Evel-se, Joshabead, merc’h ar roue, gwreg an aberzhour Jehojada, c’hoar Akazia, a guzhas anezhañ ouzh daoulagad Atalia, ha n’en lakaas ket d’ar marv.

12  Kuzhet e voe evel-se ganto e-pad c’hwec’h vloaz e ti Doue, e-keit ha ma rene Atalia war ar vro.

 

Pennad 23

1  D’ar seizhvet bloaz, Jehojada en em greñvaas, hag e reas un emglev gant pennoù a c’hantoù, Azaria mab Jerokam, Ismael mab Jokanan, Azaria mab Obed, Maaseja mab Adaja, hag Elishafad mab Zikri.

2  Ober a rejont tro Juda, hag e tastumjont al Levited ha pennoù tadoù Israel eus holl gêrioù Juda, hag e teujont da Jeruzalem.

3  An holl vodadenn a reas un emglev gant ar roue e ti Doue. Jehojada a lavaras dezho: Setu, mab ar roue a reno, evel m’en deus disklêriet an AOTROU diwar-benn mibien David.

4  Setu ar pezh a reot: Un drederenn ac’hanoc’h a zeuio e-barzh d’an deiz sabad, aberzhourien ha Levited, hag a vo porzhierien an treuzoù,

5  un drederenn all en em zalc’ho e ti ar roue, hag un drederenn ouzh dor Jezod (= an Diazez). Hag an holl bobl a vo war leurennoù ti an AOTROU.

6  Ra ned aio den e ti an AOTROU, nemet an aberzhourien hag al Levited o servijañ. Int a yelo rak santelaet int. Hag an holl bobl a ziwallo, evel diwallerien an AOTROU.

7  Al Levited a vo en-dro d’ar roue a bep tu, o terc’hel pep hini anezho e armoù en e zaouarn, ha piv bennak a yelo en ti a vo lakaet d’ar marv. C’hwi a vo e-kichen ar roue pa zeuio ha pa’z aio.

8  Al Levited hag holl Juda a reas kement en doa gourc’hemennet an aberzhour Jehojada. Kemer a rejont pep hini o zud, kenkoulz ar re a yae e-barzh d’an deiz sabad, hag ar re a yae er-maez d’an deiz sabad, rak an aberzhour Jehojada n’en doa ket kaset kuit ar c’hevrennoù.

9  An aberzhour Jehojada a roas d’ar pennoù a c’hantoù goafioù, skoedoù bras ha skoedoù bihan a oa bet d’ar roue David hag a oa e ti Doue.

10  Goude e renkas an holl bobl, pep hini o terc’hel e armoù en e zaouarn, tost ouzh ar roue, tro-dro, adalek tu dehou an templ betek tu kleiz an templ, a-hed an aoter hag an templ.

11  Neuze e lakajont da zont er-maez mab ar roue, hag e lakajont warnañ ar gurunenn hag an Testeni, hag e rejont anezhañ roue. Jehojada hag e vibien a olevas anezhañ hag a lavaras: Ra vevo ar roue!

12  Atalia a glevas trouz ar bobl a rede hag a gane gloar ar roue, hag e teuas da gavout ar bobl e ti an AOTROU.

13  Sellout a reas, ha setu, ar roue a oa en e sav e-kichen e golonenn ouzh an digor, ar pennoù hag an trompilhoù a oa e-kichen ar roue, holl bobl ar vro a oa oc’h en em laouenaat, an trompilhoù o seniñ, ar ganerien gant o binvioù-seniñ a rene ar c’hanennoù meuleudi. Atalia a rogas he dilhad hag a lavaras: Iriennad! Iriennad!

14  An aberzhour Jehojada a reas mont er-maez pennoù a c’hantoù a rene an arme, hag e lavaras dezho: Kasit anezhi er-maez eus ar renkoù, ha ra vo lakaet d’ar marv dre ar c’hleze an hini a yelo war he lerc’h! Met an aberzhour en doa lavaret: Ne lakait ket anezhi d’ar marv e ti an AOTROU.

15  Lakaat a rejont o dorn warni, hag e tistroas dre hent dor ar C’hezeg da di ar roue, hag eno e lakajont anezhi d’ar marv.

16  Jehojada, an holl bobl hag ar roue a reas un emglev, evit bezañ pobl an AOTROU.

17  An holl bobl a yeas da di Baal, hag e tiskarjont anezhañ, e torrjont e aoterioù hag e skeudennoù, e lazhjont dirak an aoterioù Matan aberzhour Baal.

18  Jehojada a lakaas kargoù ti an AOTROU etre daouarn an aberzhourien Levited, ar re en doa lodennet David evit ti an AOTROU, evit kinnig loskaberzhoù d’an AOTROU, evel m’eo skrivet e lezenn Moizez, gant levenez ha kanaouennoù, hervez urzhioù David.

19  Hag e lakaas ivez ar borzhierien ouzh dorojoù ti an AOTROU, evit ma n’aje ennañ den dic’hlan ebet, e doare ebet.

20  Kemer a reas pennoù ar c’hantoù, an dud enoret, ar c’houarnourien, hag holl bobl ar vro, hag e reas diskenn ar roue eus ti an AOTROU, hag ez ejont dre an nor uhelañ e ti ar roue, hag e rejont d’ar roue azezañ war dron ar rouantelezh.

21  Holl bobl ar vro a laouenaas, ha kêr a voe e peoc’h, goude ma voe lakaet d’ar marv Atalia dre ar c’hleze.

 

Pennad 24

1  Seizh vloaz e oa Joaz pa zeuas da roue, hag e renas daou-ugent vloaz e Jeruzalem. E vamm a oa anvet Zibia eus Beer-Sheba.

2  Joaz a reas ar pezh a zo reizh dirak daoulagad an AOTROU, e-pad holl vuhez an aberzhour Jehojada.

3  Jehojada a roas dezhañ div wreg, hag e voe tad da vibien ha da verc’hed.

4  Goude-se Joaz en doe en e soñj reneveziñ ti an AOTROU.

5  Dastum a reas an aberzhourien hag al Levited, hag e lavaras dezho: Kit dre gêrioù Juda, ha dastumit arc’hant dre holl Israel evit reneveziñ ti ho Toue, a vloaz da vloaz, hag hastit an afer-se. Met al Levited ne hastjont ket.

6  Neuze ar roue a c’halvas Jehojada o fenn, hag e lavaras dezhañ: Perak ne’c’h eus ket eveshaet ma tegasfe al Levited, eus Juda hag eus Jerusalem, an tailhoù en deus lakaet Moizez servijer an AOTROU war holl vodadenn Israel, evit teltenn an Testeni?

7  Rak an euzhus Atalia hag he mibien o deus gwastet ti Doue, hag implijet o deus zoken evit ar Baaloù an holl draoù santel eus ti an AOTROU.

8  Hag ar roue a urzhias ma vefe graet ur c’hef, ha ma vefe lakaet ouzh dor ti an AOTROU, en diavaez.

9  Neuze e voe embannet e Juda hag e Jeruzalem ma vefe degaset d’an AOTROU an tailhoù lakaet gant Moizez servijer an AOTROU war Israel er gouelec’h.

10  An holl bennoù hag an holl bobl a laouenaas, hag e tegasjont hag e taoljont er c’hef, betek ma vefe kaset da benn.

11  Ha pa oa ar mare da zegas ar c’hef da ensellerien ar roue, dre al Levited, ha ma wele ar re-mañ e oa kalz a arc’hant, skrib ar roue hag ur sekretour a-berzh an aberzhour-meur a zeue hag a c’houllondere ar c’hef; goude e kasent anezhañ evit e adlakaat en e lec’h. Ober a raent evel-se deiz goude deiz, hag e tastumjont arc’hant e-leizh.

12  Ar roue ha Jehojada a roe anezhañ d’ar re a oa karget eus al labour evit servij ti an AOTROU; ar re-mañ a c’hopre benerien ha kilvizien evit reneveziñ ti an AOTROU, hag ivez micherourien en houarn hag en arem evit kaletaat ti an AOTROU.

13  Ar re a oa karget eus al labour a reas o oberiadur, hag al labour a voe kaset da benn drezo, e doare ma adlakajont ti Doue en e stad ha ma startajont anezhañ.

14  P’o doe echuet, e tegasjont d’ar roue ha da Jehojada nemorant an arc’hant, hag e voe graet gantañ listri evit ti an AOTROU, listri evit ar servij hag evit an aberzh, tasoù ha listri all en aour hag en arc’hant. Hag e voe kinniget dalc’hmat loskaberzhoù e ti an AOTROU, e-pad ma vevas Jehojada.

15  Jehojada a zeuas da vezañ kozh ha gwalc’het a zeizioù, hag e varvas. Oadet e oa a gant tregont vloaz pa varvas.

16  Sebeliet e voe e kêr David gant ar rouaned, rak graet en doa vad da Israel, hag e-keñver Doue hag e di.

17  Goude marv Jehojada, pennoù Juda a zeuas hag a stouas dirak ar roue. Hag ar roue a selaouas anezho.

18  Hag e tilezjont ti an AOTROU, Doue o zadoù, ha servijañ a rejont an asheraoù (= doueezoù) hag an idoloù. Kounnar an AOTROU a voe war Juda ha war Jeruzalem en abeg da-se, dre ma oant en em rentet kablus.

19  An AOTROU a gasas en o zouez, evit o lakaat da zistreiñ dezhañ, profeded a destenias a-enep dezho. Met ne fellas ket dezho selaou.

20  Ha Spered Doue a wiskas Zakaria mab an aberzhour Jehojada. Hemañ en em zalc’has en e sav dirak ar bobl, hag e lavaras dezho: Evel-henn e komz Doue: Perak e torrit gourc’hemenn an AOTROU? Ne reot ket berzh, rak dilezet hoc’h eus an AOTROU, hag eñ a zilezo ac’hanoc’h.

21  Met irienniñ a rejont a-enep dezhañ, hag e lazhjont anezhañ gant mein, war urzh ar roue, war leurenn ti an AOTROU.

22  Ar roue Joaz n’en doe ket soñj eus ar vadelezh en doa bet en e geñver Jehojada tad Zakaria, hag e lazhas e vab, a lavaras en ur vervel: An AOTROU a wel hag a c’houlenno kont!

23  Pa voe echuet ar bloavezh, e pignas arme Siria a-enep Joaz, hag e teujont da Juda ha da Jeruzalem, hag e tistrujont, a-douez ar bobl, holl bennoù ar bobl, hag e kasjont d’ar roue e Damask o holl breizh.

24  Petra bennak ma oa deuet arme ar Siriz gant nebeut a dud, an AOTROU a roas etre o daouarn un arme bras-kenañ, dre m’o doa dilezet an AOTROU, Doue o zadoù. Evel-se e sevenjont ar varn a-enep Joaz.

25  Pa voent pellaet dioutañ, goude bezañ e lezet e poanioù bras, e servijerien a iriennas a-enep dezhañ, en abeg da wad mibien an aberzhour Jehojada, hag e lazhjont anezhañ war e wele, hag e varvas. Sebeliet e voe e kêr David, met ne voe ket sebeliet e bezioù ar rouaned.

26  Setu ar re a iriennas a-enep dezhañ: Zabad mab Shimead un Ammonadez, ha Jozabad mab Shimrid ur Voabadez.

27  Diwar-benn e vibien, hag ar garg vras warnañ, ha dreserezh ti Doue, setu, an traoù-se a zo skrivet e kounskrid levr ar rouaned. Amazia e vab a renas en e lec’h.

 

Pennad 25

1  Pemp bloaz warn-ugent e oa Amazia pa zeuas da roue, hag e renas nav bloaz warn-ugent e Jeruzalem. E vamm a oa anvet Joaddan eus Jeruzalem.

2  Ober a reas ar pezh a zo reizh dirak daoulagad an AOTROU, met ne voe ket gant ur galon beurvat.

3  Pa voe startaet en e rouantelezh, e lakaas d’ar marv e servijerien o doa lazhet ar roue e dad.

4  Met ne lakaas ket o mibien d’ar marv, rak ober a reas evel ma’z eo skrivet el lezenn, e levr Moizez, e-lec’h m’en deus roet an AOTROU ar gourc’hemenn-mañ: Ne vo ket lakaet d’ar marv an tadoù evit o mibien, ha ne vo ket lakaet d’ar marv ar vibien evit o zadoù, met lakaet e vo da vervel pep hini evit e bec’hed.

5  Amazia a zastumas tud Juda, hag e renkas anezho dre diegezhioù tadel, dre bennoù a vilieroù hag a gantoù, evit holl Juda ha Benjamin, hag e reas an niveradeg adalek an oad a ugent vloaz hag uheloc’h. Hag e kavas tri c’hant mil den a zibab evit mont d’an arme, o tougen ar skoed hag ar goaf.

6  Hag e c’hopras ivez, eus Israel, kant mil brezelour kalonek, evit kant talant (~ 3 tonenn) arc’hant.

7  Met un den a Zoue a zeuas d’e gavout hag a lavaras: O roue! Ra ne gerzho ket ganit arme Israel, rak n’emañ ket an AOTROU gant Israel, gant holl vibien Efraim-se.

8  Mard ez ganto, e c’hellez mont, bez kalonek en emgann, met Doue a lakaio ac’hanout da gouezhañ dirak an enebour, rak Doue en deus ar galloud da sikour ha da reiñ lamm.

9  Amazia a lavaras d’an den a Zoue: Met penaos ober diwar-benn ar c’hant talant am eus roet da strolladoù Israel? An den a Zoue a lavaras: An AOTROU a zo evit reiñ dit muioc’h kalz.

10  Amazia a zispartias ar strolladoù a oa deuet dezhañ eus Efraim, evit ma tistrofent d’ar gêr. Met o fulor a entanas a-enep Juda, hag e tistrojont d’ar gêr gant ur fulor bras.

11  Amazia en em greñvaas, hag e renas e bobl, hag ez eas da draonienn an Holen, e-lec’h ma skoas war dek mil den a-douez mibien Seir.

12  Ha mibien Juda a dapas dek mil den bev, hag e tegasjont anezho war-lein ur roc’h, a-belec’h e taoljont anezho d’an traoñ, hag e voent holl brevennet.

13  Tud ar strolladoù en doa kaset kuit Amazia evit na zeufent ket gantañ d’ar brezel, en em daolas war gêrioù Juda, adalek Samaria betek Bet-Horon, hag e lazhjont tri mil den hag e skrapjont ur preizh bras.

14  Goude ma voe distroet Amazia eus faezhidigezh an Edomiz, e tegasas doueoù mibien Seir, hag o lakaas da zoueoù, hag e stouas dirazo hag e kinnigas c’hwezh-vat dezho.

15  Neuze kounnar an AOTROU a entanas a-enep Amazia, hag e kasas etrezek ennañ ur profed a lavaras dezhañ: Perak ec’h eus klasket doueoù ar bobl-se, pa n’o deus ket gellet dieubiñ o fobl eus da zorn?

16  Hag evel ma komze ouzh ar roue, ar roue a lavaras dezhañ: Hag out bet lakaet da guzulier ar roue? En em denn! Perak e vefe skoet warnout? Ar profed en em dennas en ur lavarout: Gouzout a ran en deus divizet Doue da zistrujañ ac’hanout, dre ma ec’h eus graet-se ha ne’c’h eus ket selaouet va ali.

17  Goude bezañ dalc’het kuzul, Amazia roue Juda a gasas da gavout Joaz mab Joakaz, mab Jehu, roue Israel, da lavarout dezhañ: Deus, ma en em welimp a-dal!

18  Joaz roue Israel a gasas da lavarout da Amazia roue Juda: Spernenn al Liban en deus kaset da lavarout da sedrezenn al Liban: Ro da verc’h evel gwreg da’m mab. Met ul loen gouez eus al Liban a zo tremenet hag en deus mac’het ar spernenn.

19  Setu e lavarez ec’h eus pilet Edom, hag ez eo savet da galon evit tennañ gloar. Bremañ chom er gêr! Perak ez afes da gouezhañ er gwalleur, te ha Juda ganit?

20  Met Amazia ne selaouas ket, rak kement-se a zeue a-berzh Doue, evit o lakaat etre daouarn Joaz, dre m’o doa klasket doueoù Edom.

21  Joaz roue Israel a bignas eta, heg en em weljont a-dal, eñ hag Amazia roue Juda, e Bet-Shemesh, a zo e Juda.

22  Ha Juda a voe kannet dirak Israel, hag e tec’has pep hini d’e deltenn.

23  Ha Joaz roue Israel a dapas Amazia roue Juda, mab Joaz, mab Joakaz, e Bet-Shemesh. Kas a reas anezhañ da Jeruzalem, hag e reas un toull-freuz war bevar c’hant ilinad (~ 200 m) e moger Jeruzalem, adalek dor Efraim betek dor ar C’horn.

24  Kemer a reas an holl aour hag an holl arc’hant, hag an holl listri a voe kavet e ti Doue, dindan evezh Obed-Edom, ha teñzorioù ti ar roue, hag ivez gouestlidi, hag e tistroas da Samaria.

25  Amazia mab Joaz, roue Juda, a vevas pemzek vloaz goude marv Joaz mab Joakaz, roue Israel.

26  Diwar-benn nemorant oberoù Amazia, ar re gentañ hag ar re ziwezhañ, kement-se ha n’eo ket skrivet e levr rouaned Juda hag Israel?

27  Adalek ar mare ma tistroas Amazia a-ziouzh an AOTROU, e voe graet un irienn a-enep dezhañ e Jeruzalem, hag e tec’has da Lakish. Met kaset e voe war e lerc’h da Lakish, hag e voe lazhet eno.

28  Hag e voe douget war gezeg, hag e voe sebeliet gant e dadoù e kêr Juda.

 

Pennad 26

1  Neuze holl bobl Juda a gemeras Ozia, a oa oadet a c’hwezek vloaz, hag e lakajont anezhañ da roue e lec’h Amazia e dad.

2  Sevel a reas Elod, hag e tegasas anezhi da Juda, goude ma voe aet ar roue da gousket gant e dadoù.

3  C’hwezek vloaz e oa Ozia pa zeuas da roue, hag e renas daou vloaz hag hanter-kant e Jeruzalem. E vamm a oa anvet Jekolia eus Jeruzalem.

4  Ober a reas ar pezh a zo reizh dirak daoulagad an AOTROU, evel m’en doa graet Amazia e dad.

5  En em lakaat a reas da glask Doue e-pad buhez Zakaria, un den a gomprene gweledigezhioù Doue. Hag e-keit ha ma klaskas an AOTROU, Doue a roas berzh dezhañ.

6  Mont a reas d’ober brezel a-enep ar Filistined, hag e reas toulloù-freuz e moger Gad, moger Jabne ha moger Asdod, hag e savas kêrioù e bro Asdod hag e-touez ar Filistined.

7  Doue a roas sikour dezhañ a-enep ar Filistined, a-enep an Arabed a oa o chom e Gur-Baal, hag a-enep ar Vaoniz.

8  An Ammoniz zoken a rae profoù da Ozia, hag ar vrud anezhañ a zeuas betek dor an Ejipt, rak dont a reas da vezañ galloudek-meurbet.

9  Ozia a savas tourioù e Jeruzalem, war zor ar C’horn, war zor an Draonienn, ha war ar c’hogn, hag e kreñvaas anezho.

10  Sevel a reas ivez tourioù er gouelec’h, hag e kleuzias puñsoù niverus, dre m’en doa kalz a loened er blaenenn ha war ar maez, ha labourerien-douar ha gwinierien war ar menezioù ha war ar C’harmel, rak karout a rae al labour-douar.

11  Ozia en doa un arme evit ober brezel, evit mont d’an emgann a strolladoù, hervez o niveradeg graet gant ar skrib Jeiel hag ar c’hefridiour Maaseja, dindan urzhioù Hanania, unan eus pennoù ar roue.

12  Holl niver ar pennoù tadoù, brezelourien galonek, a oa daou vil c’hwec’h kant.

13  Dindan o urzhioù e oa un arme a tri c’hant seizh mil pemp kant soudard, holl dud a vrezel nerzhus ha kalonek, evit skoazellañ ar roue a-enep an enebour.

14  Ozia a roas d’an holl arme skoedoù, goafioù, tokarnoù, hobregonoù, gwaregoù ha mein evit ar batalmoù.

15  Ober a reas ivez e Jeruzalem mekanikoù kavadennet gant un ijinour, evit bezañ lakaet war an tourioù hag ar c’hornioù, da dennañ biroù ha mein bras. E vrud en em astennas pell, rak skoazellet e voe en un doare burzhudus, ken na voe deuet da vezañ galloudek-meurbet.

16  Met pa voe deuet galloudek, ez eo savet e galon evit e goll, hag e pec’has a-enep an AOTROU e Zoue. Mont a reas da dempl an AOTROU evit lakaat da vogediñ war aoter an ezañs.

17  Hag an aberzhour Azaria a zeuas war e lerc’h, ha gantañ pevar-ugent aberzhour an AOTROU, tud kalonek,

18  a dalas ouzh ar roue Ozia, o lavarout dezhañ: N’eo ket dit, Ozia, da lakaat da vogediñ ezañs d’an AOTROU, met d’an aberzhourien, mibien Aaron, santelaet evit lakaat da vogediñ an ezañs. Kae er-maez eus ar santual, rak pec’het ec’h eus, ha kement-se ne vo ket evit da c’hloar dirak an AOTROU Doue.

19  Neuze Ozia a fuloras, tra m’en doa en e zorn an ezañsouer evit lakaat da vogediñ. Hag evel ma fulore a-enep an aberzhourien, al lorgnez en em ziskouezas war e dal dirak an aberzhourien, e ti an AOTROU, e-kichen aoter an ezañs.

20  An aberzhour-meur Azaria a sellas outañ, gant an holl aberzhourien, ha setu, e oa al lorgnez war e dal. Lakaat a rejont anezhañ da vont kuit buan er-maez, hag eñ e-unan a hastas mont kuit, dre m’en doa skoet an AOTROU warnañ.

21  Ar roue Ozia a voe lovr betek deiz e varv, hag e chomas en un ti en distro evel un den lovr, rak taolet e voe kuit eus ti an AOTROU. Jotam e vab a voe e penn ti ar roue, hag e varne pobl ar vro.

22  Diwar-benn nemorant oberoù Ozia, ar re gentañ hag ar re ziwezhañ, kement-se a zo bet skrivet gant ar profed Izaia mab Amoz.

23  Ozia a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet gant e dadoù e park bezioù ar rouaned, rak lavaret e veze: Lovr eo. Ha Jotam e vab a renas en e lec’h.

 

Pennad 27

1  Pemp bloaz warn-ugent e oa Jotam pa zeuas da roue, hag e renas c’hwezek vloaz e Jeruzalem. E vamm a oa anvet Jerusha merc’h Zadok.

2  Ober a reas ar pezh a zo reizh dirak daoulagad an AOTROU, a-grenn evel m’en doa graet Ozia e dad, nemet ned eas ket e templ an AOTROU. Koulskoude ar bobl a rae fall c’hoazh.

3  Sevel a reas an nor uhelañ eus ti an AOTROU, hag e savas kalz war voger Ofel.

4  Sevel a reas kêrioù war venez Juda, ha kestell ha tourioù er c’hoadegoù.

5  Hag e reas brezel a-enep roue mibien Ammon, hag e trec’has warno. Er bloaz-se mibien Ammon a roas dezhañ kant talant (~ 3 tonenn) arc’hant, dek mil kor (~ 3000 m3) gwinizh, ha dek mil kor heiz. Mibien Ammon a roas dezhañ kemend-all d’an eilvet ha d’an trede bloaz.

6  Jotam a zeuas da vezañ galloudek-meurbet, dre m’en doa startaet e hentoù dirak an AOTROU e Zoue.

7  Diwar-benn nemorant oberoù Jotam, e holl vrezelioù hag e hentoù, kement-se a zo skrivet e levr rouaned Israel ha Juda.

8  Pemp bloaz warn-ugent e oa pa zeuas da roue, hag e renas c’hwezek vloaz e Jeruzalem.

9  Ha Jotam a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet e kêr David. Hag Akaz e vab a renas en e lec’h.

 

Pennad 28

1  Ugent vloaz e oa Akaz pa zeuas da roue, hag e renas c’hwezek vloaz e Jeruzalem. Ne reas ket ar pezh a zo reizh dirak daoulagad an AOTROU, evel m’en doa graet David e dad.

2  Kerzhout a reas war hent rouaned Israel, hag e reas zoken skeudennoù teuzet da Vaal.

3  Lakaat a reas ezañs da vogediñ e traonienn mab Hinnon, hag e lakaas e vibien da dremen dre an tan, hervez euzhusterioù ar broadoù en doa kaset kuit an AOTROU dirak mibien Israel.

4  Hag e aberzhe hag e lakae da vogediñ en uhellec’hioù, war ar c’hrec’hioù, ha dindan pep gwezenn c’hlas.

5  Hag an AOTROU e Zoue a lakaas anezhañ etre daouarn roue Siria. Ar Siriz a drec’has warnañ hag a dapas un niver bras a brizonidi, a voe kaset da Zamask. Lakaet e voe ivez etre daouarn roue Israel, a reas dezhañ ur c’holl bras.

6  Rak Pekak mab Remalia a lazhas e Juda, en un deiz hepken, kant ugent mil den, holl anezho tud kalonek, dre m’o doa dilezet an AOTROU, Doue o zadoù.

7  Zikri, un den kadarn eus Efraim, a lazhas Maaseja mab ar roue, Azrikam penn ti ar roue, hag Elkana a oa an eil war-lerc’h ar roue.

8  Mibien Israel a reas prizonidi, daou c’hant mil a-douez o breudeur, maouezed, paotred ha merc’hed. Tapout a rejont ivez ur preizh bras, hag e tegasjont ar preizh da Samaria.

9  Bez’ e oa eno ur profed eus an AOTROU, anvet Oded, a yeas en arbenn d’an arme a zistroe da Samaria, hag a lavaras dezho: Setu, an AOTROU, Doue ho tadoù, a oa fuloret a-enep Juda, hag en deus lakaet anezho etre ho taouarn. O lazhet hoc’h eus gant un egar a zo aet betek an neñvoù.

10  Ha bremañ e fell deoc’h lakaat da servijerien ha da servijerezed deoc’h bugale Juda ha Jeruzalem. Ha n’oc’h ket c’hwi, dreist-holl, ar re a zo kablus e-keñver an AOTROU ho Toue?

11  Bremañ, va selaouit, ha kasit en-dro ar brizonidi hoc’h eus kemeret a-douez ho preudeur, rak kounnar entanet an AOTROU a zo warnoc’h.

12  Neuze hiniennoù eus pennoù mibien Efraim, Azaria mab Jokanan, Berekia mab Meshillemod, Ezekiaz mab Shallum, hag Amasa mab Hadlai, a savas a-enep ar re a zeue en-dro eus ar brezel,

13  hag a lavarjont dezho: Ne lakaiot ket ar brizonidi da zont amañ, rak kablus ez omp dirak an AOTROU. Fellout a ra deoc’h c’hoazh lakaat kement-se war hor pec’hedoù hag hor fazioù, pa’z omp dija gwall gablus, hag ez eo kounnar entanet an AOTROU war Israel.

14  Neuze ar soudarded a lezas ar brizonidi hag ar preizh dirak ar pennoù ha dirak an holl vodadenn.

15  Hag an dud-se, ar re a zo bet anvet dre o anv, a savas, a gemeras ar brizonidi, a wiskas diwar ar preizh ar re anezho a oa en noazh, reiñ a rejont dezho dilhad, botoù, boued, evaj, traetoù, hag e kasjont war ezen an holl re ne oant ket evit en em zerc’hel en o sav. O ren a rejont da Jeriko, kêr ar palmez, da gichen o breudeur, hag e tistrojont da Samaria.

16  En amzer-se ar roue Akaz a gasas da gavout roue an Asiria, evit ma rofe sikour dezhañ.

17  Rak deuet e oa c’hoazh an Edomiz, o doa kannet Juda ha tapet prizonidi.

18  Ar Filistined o doa ivez sailhet war gêrioù ar blaenenn ha kreisteiz Juda, hag o doa tapet Bet-Shemesh, Ajalon, Gederod, Soko hag he c’hêriadennoù tro-dro, Gimzo hag he c’hêriadennoù tro-dro, hag e tiazezjont enno.

19  Rak an AOTROU en doa izelaet Juda en abeg da Akaz roue Israel, dre m’en doa diheñchet Juda ha gwall bec’het a-enep an AOTROU.

20  Tilgad-Pilnezer roue Asiria a zeuas d’e gavout, met evit e waskañ kentoc’h eget d’e harpañ.

21  Rak Akaz a gemeras ul lodenn eus ti an AOTROU, eus ti ar roue, hag eus hini ar pennoù, evit ober profoù da roue Asiria, met hep tennañ sikour digantañ.

22  Hag en amzer e estrenvan, e kendalc’has da bec’hiñ a-enep an AOTROU, eñ ar roue Akaz.

23  Aberzhiñ a reas da zoueoù Damask o doa e gannet, hag e lavaras: Peogwir e teu doueoù rouaned Siria d’o sikour, ec’h aberzhin dezho evit ma teuint da’m sikour. Met evitañ hag evit holl Israel e voent un abeg da gouezhañ.

24  Akaz a zastumas listri ti Doue, hag e vruzunas listri ti Doue. Prennañ a reas dorojoù ti an AOTROU, hag e reas aoterioù e pep korn eus Jeruzalem.

25  Hag e reas uhellec’hioù e pep kêr Juda, evit lakaat da vogediñ da zoueoù all, hag e kounnaras an AOTROU, Doue e dadoù.

26  Diwar-benn nemorant e oberoù hag e holl hentoù, ar re gentañ hag ar re ziwezhañ, kement-se a zo skrivet e levr rouaned Israel ha Juda.

27  Akaz a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet e kêr, e Jeruzalem, met ne voe ket sebeliet e bezioù rouaned Israel. Hag Ezekiaz e vab a renas en e lec’h.

 

Pennad 29

1  Pemp bloaz warn-ugent e oa Ezekiaz pa zeuas da roue, hag e renas nav bloaz warn-ugent e Jeruzalem. E vamm a oa anvet Abija merc’h Zakaria.

2  Ober a reas ar pezh a zo reizh dirak daoulagad an AOTROU, a-grenn evel m’en doa graet David e dad.

3  Er bloaz kentañ eus e ren, d’ar miz kentañ, e tigoras dorojoù ti an AOTROU, hag e tresas anezho.

4  Ober a reas dont an aberzhourien hag al Levited, hag e tastumas anezho war leurenn ar Sav-heol,

5  hag e lavaras dezho: Va selaouit, Levited! En em santelait bremañ, ha santelait ti an AOTROU, Doue ho tadoù, ha kasit er-maez eus ar santual ar pezh a zo saotret.

6  Rak hon tadoù o deus pec’het ha graet ar pezh a zo fall dirak daoulagad an AOTROU hon Doue; e zilezet o deus, distroet o deus o dremmoù diouzh chomlec’h an AOTROU, ha troet o deus o c’hein dezhañ.

7  Prennet o deus zoken dorojoù ar porched, ha mouget al lampoù; n’o deus ket lakaet da vogediñ ezañs, na kinniget loskaberzhoù da Zoue Israel er santual.

8  Setu perak kounnar an AOTROU a zo bet war Juda ha war Jeruzalem, hag en deus roet anezho d’ar glac’har, d’ar reuz ha d’ar goapaerezh, evel ma welit gant ho taoulagad.

9  Setu, en abeg da-se hon tadoù a zo kouezhet dre ar c’hleze, hag hor mibien, hor merc’hed hag hor gwragez a zo lakaet da sklav.

10  Bremañ eta em eus a galon d’ober un emglev gant an AOTROU Doue Israel, evit ma tistroio diouzhimp e gounnar entanet.

11  Va mibien, na vezit ket lezirek, rak an AOTROU en deus dibabet ac’hanoc’h evit en em zerc’hel dirazañ hag e servijañ, hag evit kinnig dezhañ an ezañs.

12  Al Levited a savas: Makad mab Amasai ha Joel mab Azaria, eus mibien ar Gehatiz; hag eus mibien Merari, Kish mab Abdi hag Azaria mab Jehaleleel; hag eus ar C’hershoniz, Joak mab Zimma hag Eden mab Joak;

13  hag eus mibien Elizafan, Shimiri ha Jeiel; hag eus mibien Azaf, Zakaria ha Matania;

14  hag eus mibien Heman, Jehiel ha Shimei, hag eus mibien Jedutun, Shemaja hag Uziel.

15  Dastum a rejont o breudeur, hag en em santelajont, hag e teujont tre, hervez gourc’hemenn ar roue hag hervez komzoù an AOTROU, evit glanaat ti an AOTROU.

16  An aberzhourien a yeas e-barzh ti an AOTROU evit e c’hlanaat, hag e tougjont er-maez, war leurenn ti an AOTROU, an holl traoù dic’hlan a gavjont e templ an AOTROU. Hag al Levited a zegemeras anezho evit o c’has er froud Kedron.

17  Hag en em lakajont da santelaat an templ d’an deiz kentañ eus ar miz kentañ. D’an eizhvet deiz eus ar miz e teujont da borched an AOTROU, hag e santelajont ti an AOTROU e-pad eizh deiz, ha d’ar c’hwezekvet deiz eus ar miz kentañ o doe echu.

18  Goude-se ez ejont da di ar roue Ezekiaz, hag e lavarjont: Glanaet hon eus holl di an AOTROU, hag aoter al loskaberzhoù gant hec’h holl listri, ha taol ar baraoù a ginnig gant hec’h holl listri.

19  Dreset hon eus ha santelaet an holl listri taolet kuit gant ar roue Akaz e-pad e ren, en amzer ma pec’he, ha setu, emaint dirak aoter an AOTROU.

20  Neuze ar roue Ezekiaz a savas mintin mat, a zastumas pennoù kêr, hag a bignas da di an AOTROU.

21  Hag a tegasjont ganto seizh kole, seizh tourz, seizh oan ha seizh bouc’h evit un aberzh-dic’haouiñ, evit ar rouantelezh, evit ar santual, hag evit Juda. Hag ar roue a lavaras d’an aberzhourien mibien Aaron, kinnig anezho war an aoter.

22  Lazhañ a rejont an ejened, hag an aberzhourien a gemeras o gwad evit e sparfañ war an aoter. Lazhañ a rejont an tourzed, hag e sparfjont o gwad war an aoter. Lazhañ a rejont an oaned, hag e sparfjont o gwad war an aoter.

23  Hag e voe tostaet bouc’hed-dic’haouiñ dirak ar roue ha dirak ar vodadenn, hag e lakajont o daouarn warno.

24  Hag an aberzhourien a lazhas anezho, hag e rejont un dic’haouadur gant o gwad war an aoter, evit ober dic’haou evit holl Israel. Rak ar roue en doa urzhiet al loskaberzh hag an aberzh-dic’haouiñ evit holl Israel.

25  Hag e lakaas al Levited e ti an AOTROU, gant simbalennoù, lourennoù ha telennoù, hervez gourc’hemenn David, Gad gwelour ar roue, ha Natan ar profed, rak ur gourc’hemenn a-berzh an AOTROU e oa, deuet dre e brofeded.

26  Al Levited eta en em zalc’has eno gant binvioù David, hag an aberzhourien gant an trompilhoù.

27  Neuze Ezekiaz a c’hourc’hemennas  kinnig al loskaberzh war an aoter, ha d’an ampoent ma krogas al loskaberzh, e krogas ivez kanenn an AOTROU gant an trompilhoù ha gant binvioù David roue Israel.

28  Hag an holl vodadenn a stouas, ar ganenn a voe kanet, hag an trompilhoù a sonas, betek ma voe echu al loskaberzh.

29  Ha pa voe echu al loskaberzh, ar roue hag an holl re a oa gantañ a zaoublegas hag a stouas.

30  Neuze ar roue Ezekiaz hag ar pennoù a lavaras d’al Levited meuliñ an AOTROU gant komzoù David hag Azaf ar gwelour. Hag e veuljont anezhañ gant kalz a levenez, hag e taoublegjont hag e stoujont.

31  Ezekiaz a gomzas o lavarout: Bremañ hoc’h eus kensakret ho taouarn d’an AOTROU, tostait, degasit an aberzhoù hag aberzhoù a veuleudi da di an AOTROU. Hag ar vodadenn a zegasas an aberzhoù hag aberzhoù a veuleudi, hag an holl re o doa ur galon a-youl-vat a ginnigas loskaberzhoù.

32  Niver al loskaberzhoù kinniget gant ar vodadenn a voe dek ejen ha tri-ugent, kant tourz, daou c’hant oan, an holl re-se evel loskaberzhoù d’an AOTROU.

33  Hag e voe santelaet ivez c’hwec’h kant ejen ha tri mil dañvad.

34  Met an aberzhourien a oa re nebeut, ha ne c’helljont ket dibezhiañ an holl loskaberzhoù. O breudeur Levited a skoazellas anezho, ken na voe echu al labour, ha ken na voe santelaet an aberzhourien. Rak al Levited a voe eeunoc’h a galon evit en em santelaat eget an aberzhourien.

35  Bez’ e voe ivez un niver bras a loskaberzhoù, gant lardoù an aberzhoù a drugarekadennoù, ha gant evadkinnigoù al loskaberzhoù. Evel-se servij ti an AOTROU a voe adsavet.

36  Hag Ezekiaz hag an holl bobl a laouenaas eus m’en doa broudet Doue ar bobl evel-se, rak an dra a voe graet buan.

 

Pennad 30

1  Goude-se Ezekiaz a gasas etrezek holl Israel ha Juda, hag e skrivas zoken lizhiri da Efraim ha da Vanase evit dont da di an AOTROU e Jeruzalem, evit ober ar Pask d’an AOTROU Doue Israel.

2  Ar roue hag e bennoù hag an holl vodadenn o doa divizet e kuzul e Jeruzalem ober ar Pask d’an eilvet miz,

3  rak n’o doa ket gallet en ober en e amzer, dre ma ne oa ket a-walc’h a aberzhourien santelaet, ha ne oa ket bet dastumet ar bobl e Jeruzalem.

4  An dra-se a blijas d’ar roue ha d’an holl vodadenn,

5  hag e voe divizet embann dre holl Israel, adalek Beer-Sheba betek Dan, dont d’ober ar Pask d’an AOTROU Doue Israel da Jeruzalem, rak abaoe pell amzer ne oa ket bet graet hervez ar pezh a zo skrivet.

6  Ar rederien a yeas eta gant lizhiri a-berzh ar roue hag e bennoù, dre holl Israel ha Juda, en ur lavarout hervez m’en doa gourc’hemennet ar roue: Mibien Israel, distroit d’an AOTROU Doue Abraham, Izaak hag Israel, hag e teuio etrezek ennoc’h, an nemorant a zo tec’het eus dorn roue Asiria.

7  Na vezit ket evel ho tadoù nag evel ho preudeur, o deus pec’het a-enep an AOTROU Doue o zadoù, e doare m’en deus lakaet anezho en glac’har, evel ma welit.

8  Bremañ na reudit ket ho kouzoug evel ho tadoù, astennit ho torn etrezek an AOTROU, deuit d’e santual en deus santelaat evit biken, servijit an AOTROU ho Toue, hag e fulor entanet a zistroio diouzhoc’h.

9  Rak mar distroit d’an AOTROU, ho preudeur hag ho mibien a gavo trugarez e-kichen ar re o deus o zapet evit an harlu, hag e tistroint d’ar vro-mañ, rak an AOTROU ho Toue a zo truezus ha trugarezus, ha ne zistroio ket e zremm diouzhoc’h, mar troit davetañ.

10  Ar rederien a dremenas evel-se eus kêr da gêr e bro Efraim, Manase, ha betek Zabulon. Met graet e veze goap anezho, hag e vezent dismegañset.

11  Koulskoude hiniennoù eus Aser, Manase ha Zabulon en em izelaas hag a zeuas da Jeruzalem.

12  Dorn Doue a oa ivez war Juda, o reiñ dezho ur galon unvan, evit ober an traoù gourc’hemennet gant ar roue hag ar pennoù, hervez komz an AOTROU.

13  Hag en em zastumas ur bobl niverus e Jeruzalem evit lidañ ar bara hep goell d’an eilvet miz, hag ur vodadeg vras-meurbet e oa.

14  Sevel a rejont, hag e lamjont kuit an aoterioù a oa e Jeruzalem, hag e lamjont kuit an holl aoterioù-ezañs, hag e taoljont anezho er froud Kedron.

15  Goude-se e voe lazhet ar Pask, d’ar pevarzekvet deiz eus an eilvet miz, rak an aberzhourien hag al Levited, o vezañ bet mezh, a oa en em santelaet, hag e kinnigjont loskaberzhoù e ti an AOTROU.

16  En em zerc’hel a rejont en o lec’h hervez o reolennoù, hervez lezenn Moizez den Doue. Hag an aberzhourien a skuilhe ar gwad a zegemerent eus daouarn al Levited.

17  Evel ma oa kalz a dud er vodadeg ha ne oant ket en em santelaet, gant al Levited e oa ar garg da lazhañ ar Paskoù evit an holl re ne oant ket glan, evit o santelaat d’an AOTROU.

18  Ul lodenn vras eus ar bobl, kalz eus Efraim, Manase, Isakar ha Zabulon ne oant ket glanaet, hag e tebrjont ar Pask, hep ober evel ma’z eo skrivet. Met Ezekiaz a bedas evito o lavarout: An AOTROU hag a zo mat, ra bardono da bep hini

19  en deus lakaet e galon da glask Doue, an AOTROU, Doue e dadoù, petra bennak ma n’en defe ket graet hervez glanidigezh ar santual.

20  An AOTROU a selaouas pedenn Ezekiaz hag a bareas ar bobl.

21  Mibien Israel hag en em gave e Jeruzalem a reas eta gouel ar bara hep goell, e-pad seizh devezh, gant ul levenez vras. Al Levited hag an aberzhourien a veule an AOTROU bemdez, gant binvioù a dregerne evit an AOTROU.

22  Ezekiaz a gomzas ouzh kalon an holl Levited en em ziskoueze desket-kaer e servij an AOTROU. Debriñ a rejont e-pad seizh devezh gant ar gouel, o kinnig aberzhoù a drugarekadennoù, hag o veuliñ an AOTROU Doue o zadoù.

23  Hag an holl vodadeg a voe ali ma vefe lidet seizh deiz all. Hag e lidjont ar seizh deiz-se el levenez.

24  Rak Ezekiaz roue Juda a roas d’ar vodadeg mil kole ha seizh mil dañvad, hag ar pennoù a roas d’ar vodadeg mil kole ha dek mil dañvad. Hag aberzhourien e-leizh o doa en em santelaet.

25  Hag holl vodadeg Juda, gant an aberzhourien hag al Levited, hag an holl vodadeg deuet eus Israel, hag an diavaezidi deuet eus bro Israel pe o chom e Juda, a laouenaas.

26  Bez’ e voe eta ul levenez vras e Jeruzalem, rak abaoe amzer Salomon mab David, roue Israel, ne oa ket c’hoarvezet un dra heñvel e Jeruzalem.

27  Goude-se an aberzhourien Levited a savas hag a vennigas ar bobl, hag o mouezh a voe klevet, hag o fedenn a yeas betek an neñvoù, chomlec’h santel an AOTROU.

 

Pennad 31

1  Pa voe echu kement-se, holl re Israel hag en em gave eno a yeas dre gêrioù Juda, hag e torrjont an delwennoù, hag e tiskarjont an asheraoù (= doueezoù), hag e tispennjont an uhellec’hioù hag an aoterioù a oa en holl Juda, Benjamin, Efraim ha Manase, ken na voe holl distrujet. Hag holl vibien Israel a zistroas, pep hini d’e zalc’h, pep hini d’e gêr.

2  Ezekias a adlakaas kevrennoù an aberzhourien hag al Levited, hervez o c’hevrennoù, o c’hargoù, ken an aberzhourien hag al Levited, evit al loskaberzhoù hag an aberzhoù a drugarekadennoù, evit ober ar servij, evit trugarekaat ha meuliñ ouzh dorojoù kamp an AOTROU.

3  Ar roue a roas ivez ul lodenn eus e vadoù evit al loskaberzhoù, evit loskaberzhoù ar beure hag an abardaez, evit loskaberzhoù an deizioù sabad, al loarioù-nevez hag ar gouelioù, evel m’eo skrivet e lezenn an AOTROU.

4  Hag e lavaras d’ar bobl, da dud Jeruzalem, reiñ lodenn an aberzhourien hag al Levited, evit mirout lezenn an AOTROU.

5  Kerkent ha ma voe embannet an dra, mibien Israel a roas frouezh kentañ e-leizh eus gwinizh, gwin, eoul, mel, hag holl eostadoù ar parkeier. Degas a rejont an deog eus pep tra, a-leizh.

6  Mibien Israel ha Juda, hag a oa o chom e kêrioù Juda, a zegasas ivez an deog eus an ejened hag eus an deñved, hag an deog eus an traoù santel a oa gouestlet d’an AOTROU o Doue, hag e lakajont anezho dre vernioù.

7  Kregiñ a rejont d’ober ar bernioù kentañ d’an trede miz, ha d’ar seizhvet miz ec’h echujont anezho.

8  Ezekiaz hag ar pennoù a zeuas hag a welas ar bernioù, hag e vennigjont an AOTROU hag e bobl Israel.

9  Hag Ezekiaz a reas goulennoù digant an aberzhourien hag al Levited diwar-benn ar bernioù-se.

10  Hag Azaria an aberzhour-meur eus ti Zadok a respontas dezhañ: Abaoe ma vez degaset profoù da di an AOTROU, debret hon eus hag ez omp bet leuniet, hag ez eus manet a-leizh, rak an AOTROU en deus benniget e bobl, hag al lodenn vras-se eo ar pezh a zo manet.

11  Ezekiaz a lavaras kempenn kambroù e ti an AOTROU, hag e voent kempennet.

12  Hag e voe degaset di gant fealded ar profoù, an deog hag an traoù santel, hag al Leviad Konania en doe ar mererezh anezho, gant Shimei e vreur, evel eiler.

13  Jehiel, Azazia, Nakad, Asael, Jerimod, Jozabad, Eliel, Jismakia, Makad ha Benaja a oa eveshaerien dindan urzh Konania ha Shimei e vreur, dre c’hourc’hemenn ar roue Ezekiaz hag Azaria gouarnour ti Doue.

14  Al Leviad Kore mab Jimna, porzhier etrezek ar sav-heol, en doa mererezh ar profoù a-youl-vat kinniget da Zoue, evit lodennañ ar profoù savet d’an AOTROU hag an traoù santel-meurbet.

15  Ha dindanañ e oa Eden, Minjamin, Jozue, Shemaja, Amaria ha Shekania, e kêrioù an aberzhourien, evit lodennañ gant fealded d’o breudeur hervez o c’hevrennoù, d’ar re vras ha d’ar re vihan,

16  d’ar re a oa merket el lignezouriezh evel pared adalek an oad a dri bloaz hag uheloc’h, d’an holl re a yae da di an AOTROU evit ar servij pemdeziek, hervez o c’hargoù hag hervez o c’hevrennoù,

17  d’an aberzhourien merket el lignezouriezh hervez tiez o zadoù, d’al Levited adalek an oad a ugent vloaz hag uheloc’h, hervez o c’hargoù hag hervez o c’hevrennoù,

18  da re an holl vodadenn merket el lignezouriezh, gant o bugale vihan, o gwragez, o mibien hag o merc’hed, rak gant fealded en em ouestlent d’an traoù santel.

19  Ha diwar-benn mibien Aaron aberzhourien, ar re a oa o chom war ar maez ha war douaroù o c’hêrioù, e oa e pep kêr tud dilennet dre o anv evit reiñ e lodenn da bep par e-touez an aberzhourien ha d’an holl Levited merket el lignezouriezh.

20  Ezekiaz a reas evel-se dre holl Juda, hag e reas ar pezh a oa mat, reizh hag eeun dirak an AOTROU e Zoue.

21  En holl oberennoù a reas evit servij ti Doue, hag evit al lezenn, hag evit ar gourc’hemennoù, e klaskas e Zoue hag e labouras a-greiz e galon, hag e reas berzh.

 

Pennad 32

1  Goude ma voe graet an oberennoù a fealded-se, ec’h erruas Sankerib roue Asiria. Dont a reas e Juda, hag e kampas a-enep ar c’hêrioù kreñv, gant ar mennozh da dapout anezho.

2  Pa welas Ezekiaz e oa deuet Sankerib, hag en doa troet e zremm war-zu Jeruzalem evit ober brezel dezhi,

3  en em guzulias gant e bennoù hag e dud kalonek evit stouvañ doureier ar feunteunioù a oa er-maez eus kêr, hag e sikourjont anezhañ.

4  Ur bobl vras en em zastumas, hag e stouvjont an holl feuteunioù hag ar froud a rede dre greiz ar vro, en ur lavarout: Perak e kavfe roue Asiria doureier e-leizh d’e zonedigezh?

5  Hag en em greñvaas, hag ec’h adsavas ar voger e-lec’h ma oa freuzet hag ec’h uhelaas anezhi betek an tourioù, hag e savas ur voger all en diavaez, hag e kreñvaas Milho e kêr David, hag ec’h aozas goafioù ha skoedoù e-leizh,

6  Lakaat a reas penngadourien war ar bobl, hag e tastumas anezho en e gichen war leurenn dor kêr, hag e komzas d’o c’halon o lavarout:

7  Bezit kreñv ha kalonek! N’ho pet ket aon ha na spontit ket dirak roue Asiria ha dirak ar maread tud a zo gantañ, rak ganeomp-ni ez eus muioc’h eget gantañ.

8  Gantañ emañ brec’h ar c’hig, met ganeomp emañ an AOTROU hon Doue, evit hor sikour hag evit brezeliñ en hor brezel. Hag ar bobl en em fizias war gomzoù Ezekiaz roue Juda.

9  Goude-se, Sankerib roue Asiria, e-pad ma oa dirak Lakish hag e holl nerzhioù gantañ, a gasas e servijerien da Jeruzalem etrezek Ezekiaz roue Juda hag etrezek holl re Juda a oa e Jeruzalem, da lavarout:

10  Evel-henn e komz Sankerib roue Asiria: E petra e lakait ho fiziañs, evit chom e Jeruzalem sezizet?

11  Ezekiaz, ha ne vount ket ac’hanoc’h da vont d’ar marv, dre an naonegezh hag ar sec’hed, pa lavar: An AOTROU hon Doue a zieubo ac’hanomp diouzh dorn roue Asiria?

12  Ha n’eo ket eñ, Ezekiaz, an hini en deus lamet kuit e uhellec’hioù hag e aoterioù, hag en deus roet an urzh-mañ da Juda ha da Jeruzalem o lavarout: Dirak un aoter hepken e stouot, ha warni e lakaiot da vogediñ?

13  Ha n’ouzoc’h ket ar pezh hon eus graet, me ha va zadoù, da holl bobloù ar broioù all? Doueoù broadoù ar broioù-se, ha gallet o deus dieubiñ o broioù diouzh va dorn?

14  Pehini eus holl zoueoù ar broadoù-se, hag a zo bet distrujet a-grenn gant va zadoù, en deus gallet dieubiñ e bobl diouzh va dorn, evit ma c’hellfe ho Toue ho tieubiñ diouzh va dorn?

15  Bremañ eta, ra ne douello ket Ezekiaz ac’hanoc’h, ra ne vounto ket ac’hanoc’h evel-se, na gredit ket anezhañ! Rak doue ebet, eus broad ebet nag eus rouantelezh ebet, n’en deus gellet dieubiñ e bobl diouzh va dorn nag eus dorn va zadoù, neuze pegement nebeutoc’h ho Toue a zieubfe ac’hanoc’h diouzh va dorn?

16  E servijerien a gomzas c’hoazh a-enep an AOTROU Doue hag a-enep Ezekiaz e servijer.

17  Skrivañ a reas lizhiri evit dismegañsiñ an AOTROU Doue Israel, o komz evel-henn a-enep dezhañ: Evel ma n’o deus ket gallet doueoù broadoù ar broioù all dieubiñ o fobl diouzh va dorn, evel-se Doue Ezekiaz ne c’hello ket dieubiñ e bobl diouzh va dorn.

18  E servijerien a grie a vouezh uhel e yezh yuzevek da bobl Jeruzalem a oa war ar voger, evit ober aon dezho hag o spontañ, e-sell da dapout kêr.

19  Komz a raent eus Doue Jeruzalem evel eus doueoù broadoù an douar, ha n’int nemet oberoù daouarn an dud.

20  Neuze ar roue Ezekiaz hag ar profed Izaia mab Amoz a bedas diwar kement-se, hag e krijont etrezek an neñvoù.

21  An AOTROU a gasas un ael a lazhas an holl vrezelourien galonek, ar pennoù hag an ofiserien a oa e kamp roue Asiria, e doare ma tistroas mezhek d’e vro. Hag ez eas da di e zoue, hag ar re a oa deuet eus e vouzelloù a lakaas anezhañ da gouezhañ eno dre ar c’hleze.

22  Evel-se an AOTROU a saveteas Ezekiaz ha tud Jeruzalem diouzh dorn Sankerib roue Asiria, ha diouzh dorn an holl, hag e tiwallas anezho a bep tu.

23  Kalz a dud a gasas profoù d’an AOTROU, da Jeruzalem, ha traoù prizius da Ezekiaz roue Juda, e doare ma voe uhelaet dirak daoulagad an holl vroadoù goude-se.

24  En deizioù-se, Ezekiaz a voe klañv d’ar marv, hag e pedas an AOTROU. An AOTROU a gomzas outañ hag a roas dezhañ un arouez.

25  Met Ezekiaz ne voe ket anaoudek eus ar vadelezh en doa resevet, rak e galon a savas. Hag e voe kounnar a-enep dezhañ, hag a-enep Juda ha Jeruzalem.

26  Met Ezekiaz en em izelaas eus uhelder e galon, eñ ha tud Jeruzalem, ha kounnar an AOTROU ne zeuas ket warno e-pad buhez Ezekiaz.

27  Ezekiaz en doe kalz a binvidigezhioù hag a c’hloar, hag e tastumas teñzorioù arc’hant, aour, mein prizius, louzoù frondus, skoedoù, hag a bep seurt traoù plijus.

28  Ober a reas tiez-dastum evit eostadoù gwinizh, gwin hag eoul, ha staolioù evit loened a bep seurt ha krevier-deñved.

29  Sevel a reas kêrioù, hag en doe deñved ha saout e-leizh, rak Doue en doa roet dezhañ madoù bras-meurbet.

30  Eñ eo, Ezekiaz, an hini a stouvas difourk uhelañ doureier ar Gihon, hag a gasas anezho eeun d’an traoñ etrezek kuzh-heol kêr David. Evel-se Ezekiaz a rae berzh en e holl oberoù.

31  Ha pa gasas pennoù roue Babilon kannaded etrezek ennañ evit klevout diwar-benn ar burzhud a oa en em gavet er vro, Doue a zilezas anezhañ evit e amprouiñ, e-sell da c’houzout ar pezh a oa en e galon.

32  Diwar-benn nemorant oberoù Ezekiaz, hag e vadelezhioù, kement-se a zo skrivet e gweledigezh profed Izaia mab Amoz, hag e levr rouaned Juda hag Israel.

33  Hag Ezekiaz a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet en hini uhelañ eus bezioù mibien David. Hag holl Juda ha tud Jeruzalem a reas enor dezhañ d’e varv. Ha Manase e vab a renas en e lec’h.

 

Pennad 33

1  Daouzek vloaz e oa Manase pa zeuas da roue, hag e renas pemp bloaz hag hanter-kant e Jeruzalem.

2  Ober a reas ar pezh a zo fall dirak daoulagad an AOTROU, hervez euzhusterioù ar broadoù en doa kaset kuit an AOTROU dirak mibien Israel.

3  Adsevel a reas an uhellec’hioù en doa dispennet Ezekiaz e dad, hag e savas aoterioù d’ar Baaloù, hag e reas asheraoù (= doueezoù), hag e stouas dirak holl arme an neñvoù, hag o servijas.

4  Sevel a reas ivez aoterioù e ti an AOTROU, daoust m’en doa lavaret an AOTROU diwar e benn: Va anv a vo e Jeruzalem da viken.

5  Sevel a reas aoterioù da holl arme an neñvoù war an div leurenn eus ti an AOTROU.

6  Lakaat a reas e vibien da dremen dre an tan e traonienn mab Hinnon. Ober a rae hudsteredouriezh, achanterezh, sorserezh, hag e c’houlennatae speredoù hag igromañserezed. Ober a reas ar pezh a zo fall-kenañ dirak daoulagad an AOTROU evit e gounnariñ.

7  Lakaat a reas ur skeudenn gizellet, un idol en doa graet, e ti Doue, daoust m’en doa lavaret Doue da Zavid ha da Salomon e vab: Lakaat a rin da viken va anv en ti-mañ hag e Jeruzalem, am eus dibabet a-douez holl veuriadoù Israel.

8  Ne lakain ken Israel da vont er-maez eus an douar am eus roet d’o zadoù, gant ma taolint hepken evezh d’ober kement am eus gourc’hemennet dezho, hervez an holl lezenn, ar reolennoù hag ar barnedigezhioù merket gant Moizez.

9  Manase a ziankas Juda ha tud Jeruzalem, betek ober gwashoc’h eget ar broadoù o doa distrujet an AOTROU a-zirak mibien Israel.

10 Hag an AOTROU a gomzas ouzh Manase hag ouzh e bobl, met ne fellas ket dezho klevout.

11  Neuze an AOTROU a gasas a-enep dezho pennoù arme roue Asiria, a dapas Manase evit e lakaat ouzh an hern, hag e voe ereet gant ur chadenn arem doubl, hag e voe kaset da Vabilon.

12  Pa voe en enkrez, e c’halvas an AOTROU e Zoue, hag en em izelaas kalz dirak Doue e dadoù.

13  Pediñ a reas anezhañ, ha Doue a asantas d’e bedenn hag a selaouas e c’houlenn, o reiñ dezhañ da zistreiñ da Jeruzalem ha d’e rouantelezh. Ha Manase a anavezas eo an AOTROU a zo Doue.

14  Goude-se e savas ur voger a-ziavaez evit Kêr David, ouzh ar c’huzh-heol, eus ar Gihon, en draonienn, betek dor ar Pesked, tro-dro da Ofel, hag e savas anezhi uhel-tre. Lakaat a reas penngadourien en holl gêrioù kreñv Juda.

15  Lemel a reas eus ti an AOTROU an doueoù diavaeziat hag an idol; hag an holl aoterioù en doa savet war venez ti an AOTROU hag e Jeruzalem a daolas er-maez eus kêr.

16  Hag ec’h adsavas aoter an AOTROU, hag e reas warni aberzhoù a drugarekadennoù hag a veuleudi, hag e lavaras da Juda servijañ an AOTROU Doue Israel.

17  Koulskoude ar bobl a aberzhe c’hoazh war an uhellec’hioù, met hepken d’an AOTROU o Doue.

18  Diwar-benn nemorant oberoù Manase, e bedenn d’e Zoue, ha komzoù ar welourien a gomzas outañ en anv an AOTROU Doue Israel, kement-se a zo skrivet en oberoù rouaned Israel.

19  E bedenn, penaos e voe selaouet, e holl bec’hedoù hag e dorfedoù, al lec’hioù m’en deus savet uhellec’hioù, ha lakaet asheraoù ha skeudennoù kizellet enno, a-raok en em izelaat, kement-se a zo skrivet e komzoù ar welourien.

20  Ha Manase a c’hourvezas gant e dadoù, hag e voe sebeliet en e di. Hag Amon e vab a renas en e lec’h.

21  Daou vloaz warn-ugent e oa Amon pa zeuas da roue, hag e renas daou vloaz e Jeruzalem.

22  Ober a reas ar pezh a zo fall dirak daoulagad an AOTROU, evel m’en doa graet Manase e dad; aberzhiñ a reas d’an holl skeudennoù kizellet graet gant Manase e dad, hag e servijas anezho.

23  N’en em izelaas ket dirak an AOTROU evel m’en doa en em izelaet Manase e dad, rak eñ, Amon, en em lakaas kablusoc’h-kablusañ.

24  E servijerien a iriennas a-enep dezhañ, hag a lakaas anezhañ d’ar marv en e di.

25  Ha pobl ar vro a lazhas an holl re o doa iriennet a-enep ar roue Amon, ha pobl ar vro a lakaas da roue e vab Jozia en e lec’h.

 

Pennad 34

1  Eizh vloaz e oa Jozia pa zeuas da roue, hag e renas ur bloaz ha tregont e Jeruzalem.

2  Ober a reas ar pezh a zo reizh dirak daoulagad an AOTROU, o kerzhout war hent David e dad, hep distreiñ nag a-zehou nag a-gleiz.

3  D’an eizhvet bloaz eus e ren, evel ma oa c’hoazh yaouank, en em lakaas da glask Doue David e dad. Ha d’an daouzekvet bloaz e krogas da c’hlanaat Juda ha Jeruzalem eus an uhellec’hioù, eus an asheraoù, eus ar skeudennoù kizellet hag eus ar skeudennoù teuzet.

4  Distrujet e voe dirazañ aoterioù ar Baaloù, hag eñ a ziskaras ar peulioù-heol a oa warno. Bruzuniñ a reas an asheraoù, ar skeudennoù kizellet hag ar skeudennoù teuzet, hag o fuzuilhas, hag e stlabezas ar poultr war-c’horre bezioù ar re o doa aberzhet dezho.

5  Deviñ a reas eskern an aberzhourien war o aoterioù, hag e c’hlanaas Juda ha Jeruzalem.

6  Hag e kêrioù Manase, Efraim ha Simeon, betek Neftali, e-kreiz o distruj,

7  e tiskaras an aoterioù hag an asheraoù, hag e lakaas a-dammoù ar skeudennoù kizellet hag o fuzuilhas, hag e tiskaras an holl beulioù-heol en holl vro Israel. Goude e tistroas da Jeruzalem.

8  D’an triwec’hvet bloaz eus e ren, goude bezañ glanaet ar vro hag an templ, e kasas Shafan mab Azalia, Maaseja gouarnour kêr, ha Joak mab Joakaz an diellour, evit dresañ ti an AOTROU e Zoue.

9  Hag e teujont da gavout Hilkija an aberzhour-meur, hag e rojont dezhañ an arc’hant bet degaset e ti Doue hag a oa bet dastumet gant al Levited diwallerien an treuzoù digant Manase, Efraim, holl nemorant Israel, holl Juda ha Benjamin, ha tud Jeruzalem.

10  Lakaet e voe etre daouarn ar re o doa ar garg eus al labour hag a eveshae ti an AOTROU. Hag int a roas anezhañ d’ar re o doa ar garg eus al labour hag a laboure e ti an AOTROU, evit adaozañ ha dresañ an ti,

11  d’ar gilvizien ha d’ar vañsonerien, evit prenañ mein-ben ha koad, evit treustoù ha frammoù an ti distrujet gant rouaned Juda.

12  An dud-se a labouras gant lealded en o oberenn. Jakad hag Abdia, Levited a-douez mibien Merari, ha Zakaria ha Meshullam, a-douez mibien ar Gehatiz, a evezhie anezho. Al Levited, an holl re a oa ampart war ar binvioù-seniñ,

13  a evezhie ar re a zouge bec’hioù hag ar re a laboure e servijoù a bep seurt; bez’ e oa ivez skribed, skoazellerien ha porzhierien a-douez al Levited.

14  Evel ma tenned er-maez an arc’hant bet degaset e ti an AOTROU, an aberzhour Hilkija a gavas levr lezenn an AOTROU roet dre Voizez.

15  Neuze Hilkija a gemeras ar gomz hag a lavaras da Shafan ar skrib: Kavet em eus levr al lezenn e ti an AOTROU! Hag Hilkija a roas al levr da Shafan.

16  Shafan a zegasas al levr d’ar roue, hag a gomzas d’ar roue o lavarout: Da servijerien o deus graet kement a zo bet roet dezho d’ober.

17  Roet o deus an arc’hant a zo bet kavet e ti an AOTROU, ha lakaet o deus anezhañ etre daouarn ar re a evesha hag etre daouarn ar re a labour.

18  Ar skrib Shafan a lavaras ivez d’ar roue: An aberzhour Hilkija en deus roet din ul levr. Ha Shafan a lennas ennañ dirak ar roue.

19  Hag adal ma klevas ar roue komzoù al lezenn, e rogas e zilhad,

20  hag e roas an urzh-mañ da Hilkija, da Ahikam mab Shafan, da Abdon mab Mika, da Shafan ar skrib, ha da Asaja servijer ar roue, o lavarout:

21  Kit, goulennatait an AOTROU evidon hag evit an nemorant eus Israel hag eus Juda, diwar-benn komzoù al levr a zo bet kavet. Rak bras eo kounnar an AOTROU a zo bet skuilhet warnomp, dre ma n’o deus ket miret hon tadoù komz an AOTROU, evit ober hervez kement a zo skrivet el levr-mañ.

22  Hilkija hag ar re anvet gant ar roue a yeas da gavout Huldah ar brofedez, gwreg Shallum mab Tokad mab Hasra, diwaller an dilhad. Hi a oa e chom e Jeruzalem, en eil karter. Hag e komzjont outi diwar-benn an traoù-se.

23  Respont a reas: Evel-henn e komz an AOTROU Doue Israel: Lavarit d’an den en deus ho kaset davedon:

24  Evel-henn e komz an AOTROU: Setu ez an da gas ur gwalleur war al lec’h-mañ ha war e dud, an holl vallozhioù a zo skrivet el levr a zo bet lennet dirak roue Juda.

25  Dre m’o deus va dilezet ha m’o deus lakaet da vogediñ da zoueoù all, evit va c’hounnariñ gant holl oberoù o daouarn, va fulor a vo skuilhet war al lec’h-mañ, ha ne vo ket mouget.

26  Ha diwar-benn roue Juda en deus kaset ac’hanoc’h da c’houlennata an AOTROU, e lavarot dezhañ: Evel-henn e komz an AOTROU Doue Israel diwar-benn ar c’homzoù ach eus klevet:

27  Dre ma’z eo bet tener da galon, ha ma ec’h eus en em izelaet dirak Doue pa ec’h eus klevet e gomzoù a-enep al lec’h-mañ hag a-enep e dud, dre ma ec’h eus en em izelaet dirazon, ha ma ec’h eus roget da zilhad, ha ma ec’h eus gouelet dirazon, me ivez am eus klevet, eme an AOTROU.

28  Setu ez an da zastum ac’hanout gant da dadoù, hag e vi dastumet e peoc’h ez pez, ha da zaoulagad ne welint ket an holl zroug ez an da lakaat da vont war al lec’h-mañ ha war e dud. Hag e tegasjont ar gomz-se d’ar roue.

29  Neuze ar roue a gasas da zastum holl henaourien Juda ha Jeruzalem.

30  Hag ar roue a bignas da di an AOTROU gant holl dud Juda hag annezidi Jeruzalem, hag an aberzhourien hag al Levited, hag holl bobl adalek ar brasañ betek ar bihanañ. Hag e voe lennet dirazo holl gomzoù levr an emglev a oa bet kavet e ti an AOTROU.

31  Ar roue en em zalc’has war e leurenn, hag a reas emglev dirak an AOTROU, da gerzhout war-lerc’h an AOTROU, ha da virout e c’hourc’hemennoù, e destenioù hag e reolennoù, a holl galon hag a holl ene, en ur ober hervez komzoù an emglev skrivet el levr-se.

32  Hag e lakaas an holl re en em gave e Jeruzalem hag e Benjamin da reiñ o asant. Ha tud Jeruzalem a reas hervez emglev Doue, Doue o zadoù.

33  Jozia a lamas eta an holl euzhusterioù eus an holl vroioù a oa da vibien Israel, hag e reas d’an holl re en em gave en Israel servijañ an AOTROU o Doue. E-pad e holl vuhez, ne zistrojont ket diouzh an AOTROU Doue o zadoù.

 

Pennad 35

1  Jozia a reas Pask an AOTROU e Jeruzalem, hag e voe lazhet ar Pask d’ar bevarzekvet deiz eus ar miz kentañ.

2  Lakaat a reas an aberzhourien en o c’hargoù, hag e kennerzhas anezho e servij ti an AOTROU.

3  Lavarout a reas d’al Levited a gelenne holl Israel hag a oa santel evit an AOTROU: Lakait an arc’h santel en ti en deus savet Salomon mab David, roue Israel. N’hoc’h eus ken da zougen anezhi war ho skoaz, bremañ servijit an AOTROU ho Toue, gant e bobl Israel.

4  En em zalc’hit prest, hervez ho tiegezhioù tadel, hervez ho kevrennoù, hervez skrid David roue Israel, hag hervez skrid Salomon e vab.

5  En em zalc’hit er santual, hervez kevrennoù tiegezhioù tadel ho preudeur, mibien ar bobl, hag hervez renkadur tiegezhioù tadel al Levited.

6  Lazhit ar Pask, en em santelait, kempennit anezhañ evit ho preudeur, evit ober hervez ar gomz en deus disklêriet an AOTROU dre Voizez.

7  Jozia a roas da dud ar bobl loened munut, oaned ha menned evit ar Pask, evit an holl re a oa eno, en niver a dregont mil, ha tri mil ejen. Ar re-se a voe kemeret diwar madoù ar roue.

8  Hag e bennoù a roas ur prof a-youl-vat d’ar bobl, d’an aberzhourien ha d’al Levited. Hilkija, Zakaria ha Jehiel, gouarnourien ti Doue, a roas d’an aberzhourien evit ar Pask daou vil c’hwec’h kant oan, ha tri c’hant ejen.

9  Konania, Shemaja ha Netaneel e vreudeur, hag Hashabia ha Jeiel ha Jozabad pennoù al Levited, a roas d’al Levited evit ar Pask pemp mil oan, ha pemp kant ejen.

10  Ar servij o vezañ kempennet, an aberzhourien en em zalc’has en o lec’h hag al Levired en o c’hevrennoù, hervez gourc’hemenn ar roue.

11  Hag e voe lazhet ar Pask, hag an aberzhourien a rae sparfadur ar gwad degemeret digant daouarn al Levited, a zibezhie an aberzhoù.

12  Lakaat a rejont a-du al loskaberzhoù, evit o reiñ da dud ar bobl hervez kevrennoù o ziegezhioù tadel, evit kinnig anezho d’an AOTROU, evel m’eo skrivet e levr Moizez; hag evel-se e rejont ivez evit an ejened.

13  Hag e lakajont ar Pask da rostañ en tan, hervez an urzh, hag e lakajont an traoù santel da boazhañ e kaoterioù, chaodouronoù ha palarennoù, hag e lodennjont a-dizh anezho da holl dud ar bobl.

14  Goude e prientjont ar pezh a oa evito o-unan hag evit an aberzhourien, rak an aberzhourien mibien Aaron a voe dalc’het betek an noz da ginnig al loskaberzhoù hag al lardoù. Setu perak al Levited a brientas evito o-unan hag evit an aberzhourien mibien Aaron.

15  Ar ganerien mibien Azaf en em zalc’he en o lec’h, hervez gourc’hemenn David, Azaf, Heman ha Jedutun gwelour ar roue, hag ar borzhierien a oa ouzh pep dor. N’o doe ket da guitaat o servij, rak o breudeur Levited a briente ar pezh a oa evito.

16  Evel-se holl servij an AOTROU a voe aozet en deiz-se evit ober ar Pask, hag evit kinnig loskaberzhoù war aoter an AOTROU, hervez gourc’hemenn ar roue Jozia.

17  Ober a reas ar Pask en amzer-se Mibien Israel en em gave eno, hag e lidjont gouel ar bara hep goell e-pad seizh devezh.

18  Ne oa ket bet graet ur Pask heñvel ouzh hemañ en Israel abaoe deizioù ar profed Samuel. Hini ebet eus rouaned Israel n’en doa graet ur Pask heñvel ouzh an hini a reas Jozia, gant an aberzhourien, al Levited, holl Juda hag Israel en em gave eno, ha tud Jeruzalem.

19  Ar Pask-se a voe graet d’an triwec’hvet bloaz eus ren Jozia.

20  Goude kement-se, p’en doe dreset Jozia an ti, Neko roue an Ejipt a bignas d’ober brezel da Garkemish, war an Eufratez. Jozia a yeas en arbenn dezhañ.

21  Neko a gasas dezhañ kannaded da lavarout: Petra ‘zo etre te ha me, roue Juda? N’eo ket ouzhit em eus droug hiziv, met ouzh un ti a ra brezel din, ha Doue en deus lavaret din hastañ. Paouez eta da stourm ouzh Doue, hag a zo ganin, gant aon na zistrujfe ac’hanout.

22  Met Jozia ne fellas ket dezhañ distreiñ dioutañ, hag en em zic’hizas evit stourm outañ. Ne selaouas ket komzoù Neko, a zeue eus genoù Doue. Dont a reas evit stourm e plaenenn Megiddo.

23  Ar waregerien a dennas war ar roue Jozia, hag ar roue a lavaras d’e servijerien: Kasit-me kuit, rak gwall-c’houliet on.

24  E servijerien a gasas anezhañ kuit eus e garr, a lakaas anezhañ war ur c’harr all en doa, hag a gasas anezhañ da Jeruzalem, hag e varvas. Sebeliet e voe e bezioù e dadoù, hag holl Juda ha Jeruzalem a reas kañv war Jozia.

25  Jeremiaz a reas ur werz war Jozia, hag an holl ganerien hag an holl ganerezed o deus komzet eus Jozia en o gwerzioù betek hiziv, ha graet o deus a gement-se ur reolenn en Israel. Ha setu, an traoù-se a zo skrivet er gwerzioù.

26  Diwar-benn nemorant oberoù Jozia, hag e vadelezhioù hervez ar pezh a zo skrivet e lezenn an AOTROU,

27  e oberoù kentañ ha diwezhañ, kement-se a zo skrivet e levr rouaned Israel ha Juda.

 

Pennad 36

1  Pobl ar vro a gemeras Joakaz mab Jozia hag a lakaas anezhañ da roue e lec’h e dad e Jeruzalem.

2  Tri bloaz warn-ugent e oa Joakaz pa zeuas da roue, hag e renas tri miz e Jeruzalem.

3  Ha roue an Ejipt a ziroueas anezhañ e Jeruzalem, hag e kondaonas ar vro da gant talant (~ 3 tonenn) arc’hant hag un talant (~ 30 kg) aour.

4  Roue an Ejipt a lakaas Eliakim breur Joakaz da roue war Juda ha war Jeruzalem, hag e troas e anv e Jojakim. Ha Neko a gemeras Joakaz e vreur hag a gasas anezhañ d’an Ejipt.

5  Pemp bloaz warn-ugent e oa Jojakim pa zeuas da roue, hag e renas unnek vloaz e Jeruzalem. Ober a reas ar pezh a zo fall dirak daoulagad an AOTROU e Zoue.

6  Nebukadnezar roue Babilon a bignas a-enep dezhañ, hag a ereas anezhañ gant ur chadenn arem doubl, evit e gas da Vabilon.

7  Nebukadnezar a gasas ivez gantañ da Vabilon listri eus ti an AOTROU, hag a lakaas anezho en e dempl e Babilon.

8  Diwar-benn nemorant oberoù Jojakim, an euzhusterioù a reas hag ar pezh a oa kavet ennañ, kement-se a zo skrivet e levr rouaned Israel ha Juda. Ha Jojakin e vab a renas en e lec’h.

9  Eizh vloaz e oa Jojakin pa zeuas da roue, hag e renas tri miz ha dek deiz e Jeruzalem. Ober a reas ar pezh a zo fall dirak daoulagad an AOTROU.

10  Da zistro bloaz ar roue Nebukadnezar a gasas tud da gerc’hat ha da zegas anezhañ da Vabilon gant listri prizius ti an AOTROU. Hag e lakaas Sedesia e vreur da roue war Juda ha war Jeruzalem.

11  Ur bloaz warn-ugent e oa Sedesia pa zeuas da roue, hag e renas unnek vloaz e Jeruzalem.

12  Ober a reas ar pezh a zo fall dirak daoulagad an AOTROU e Zoue, ha n’en em izelaas ket dirak ar profed Jeremiaz, a gomze a-berzh genoù an AOTROU.

13  Hag en em savas ivez a-enep ar roue Nebukadnezar, en doa e lakaet da douiñ dre Zoue. Reutaat a reas e c’houzoug hag e kaletaas e galon, evit chom hep distreiñ d’an AOTROU Doue Israel.

14  Holl bennoù an aberzhourien hag ar bobl a greskas muioc’h-muiañ o fallentez, hervez holl euzhusterioù ar broadoù, hag e saotrjont an ti en doa santelaet an AOTROU e Jeruzalem.

15  An AOTROU, Doue o zadoù, en doa kaset kemennoù dezho dre e gannaded, beure-mat e vezent kaset, rak truez en doa ouzh e bobl hag ouzh e chomlec’h.

16  Hag e rejont goap ouzh kannaded Doue, o tisprizañ e gomzoù, hag e tismegañsjont e brofeded, betek ma savas kement fulor an AOTROU a-enep e bobl, ken na voe mui a bareañs.

17  Neuze e lakaas da bignat a-enep dezho roue ar Galdeiz, a lazhas o zud yaouank dre ar c’hleze e ti o santual. Ha n’en doe truez nag ouzh an den yaouank, nag ouzh ar werc’hez, nag ouzh ar c’hozhiad, nag ouzh ar blev gwenn, a lakaas holl etre e zaouarn.

18  Nebukadnezar a gasas da Vabilon holl listri ti Doue, ar re vras hag ar re vihan, ha teñzorioù ti an AOTROU, ha teñzorioù ar roue hag e bennoù.

19  Hag e tevjont ti Doue, hag e tiskarjont mogerioù Jeruzalem; hec’h holl balezioù a voe devet dre an tan, hag hec’h holl draoù prizius a voe distrujet.

20  Nebukadnezar a zegasas da Vabilon an nemorant lezet gant ar c’hleze; hag e voent sklavourien dezhañ ha d’e vibien, betek aotrouniezh rouantelezh Persia,

21  evit ma vefe sevenet komz an AOTROU lavaret dre c’henoù Jeremiaz, betek ma voe laouenaet an douar en e zeizioù Sabad. Holl amzer e c’hlac’har a voe un diskuizh sabad dezhañ, evit leuniañ an dek vloaz ha tri-ugent.

22  D’ar bloaz kentañ eus Kiruz roue Persia, evit ma vefe sevenet komz an AOTROU lavaret dre Jeremiaz, an AOTROU a zihunas spered Kiruz roue Persia, a reas embann en e holl rouantelezh, ha zoken dre skrid, un urzh a lavare:

23  Evel-henn e komz Kiruz roue Persia: An AOTROU, Doue an neñvoù, en deus roet din holl rouantelezhioù an douar, hag eñ e-unan en deus gourc’hemennet din sevel un ti dezhañ e Jeruzalem a zo e Juda. Piv ac’hanoc’h a zo eus e bobl? Ra vo e Zoue gantañ, ha ra bigno!

Publicités